Avokat për Imigracionin

giovedì 3 settembre 2026

Kërkesa për azil në Itali në 2026: tri fazat e reja dhe pse 90 ditët për punë nisin nga formalizimi

Në vitin 2026 procedura e mbrojtjes ndërkombëtare në Itali ka ndryshuar në mënyrë të ndjeshme. Ligji tani dallon qartë mes shprehjes së vullnetit për të kërkuar azil, regjistrimit të kërkesës dhe formalizimit të saj. Ky dallim nuk është vetëm teknik: ai ndikon drejtpërdrejt edhe në momentin kur kërkuesi mund të fillojë të punojë rregullisht në Itali.

Tre momente të ndryshme të procedurës

Me dekret-ligjin nr. 100 të 12 qershorit 2026, të kthyer pa ndryshime në ligjin nr. 145 të 7 gushtit 2026, Italia ka përshtatur sistemin e saj me Paktin e ri të Bashkimit Evropian për Migracionin dhe Azilin. Një nga ndryshimet më të rëndësishme është ndarja më e qartë e procedurës së azilit në disa faza juridikisht të dallueshme.

Faza e parë është shprehja e vullnetit për të kërkuar mbrojtje ndërkombëtare. Ligji italian përcakton se kërkesa konsiderohet e bërë kur personi shpreh personalisht vullnetin për të kërkuar mbrojtje pranë autoritetit kompetent, sipas mënyrave të parashikuara nga rregullat e reja.

Faza e dytë është regjistrimi i kërkesës. Regjistrimi kryhet nga Questura ose nga zyra e policisë kufitare. Pas regjistrimit, kërkuesit i lëshohet një dokument nominativ që përmban kodin unik të identitetit, fotografinë dhe të dhënat personale të deklaruara gjatë identifikimit. Ky dokument vërteton se kërkesa është regjistruar dhe shënon datën e regjistrimit.

Faza e tretë është formalizimi i kërkesës. Sipas rregullave të reja, formalizimi mund të kryhet pranë Komisioneve Territoriale, përmes subjekteve të jashtme të autorizuara, përmes drejtuesve të qendrave të pritjes kur personi është i akomoduar në një strukturë pritjeje, ose pranë Questura-s në rastet e personave të ndaluar apo të mbajtur në struktura të posaçme. Pas formalizimit lëshohet dokumenti i parashikuar nga neni 4, paragrafi 4, i dekretit legjislativ nr. 142/2015.

Puna nuk lejohet më pas 60 ditësh

Një ndryshim veçanërisht i rëndësishëm për kërkuesit e azilit lidhet me punën. Deri në qershor 2026, rregulli i përgjithshëm parashikonte mundësinë e punës pas 60 ditësh nga paraqitja e kërkesës. Rregulli i ri e ka zgjatur këtë periudhë në 90 ditë.

Por ka edhe një element tjetër shumë të rëndësishëm: 90 ditët nuk llogariten nga dita kur personi shpreh për herë të parë dëshirën për të kërkuar azil dhe as nga dita e regjistrimit. Neni 22 i dekretit legjislativ nr. 142/2015, në versionin e ndryshuar në vitin 2026, parashikon shprehimisht se aktiviteti i punës mund të ushtrohet pasi të kenë kaluar 90 ditë nga formalizimi i kërkesës, me kusht që procedura e shqyrtimit të mos ketë përfunduar dhe vonesa të mos jetë për faj të kërkuesit.

Kjo do të thotë se data e formalizimit është bërë një datë vendimtare edhe për hyrjen në tregun e punës.

Pse është e rëndësishme të ruhen të gjitha dokumentet

Në praktikë mund të ndodhë që mes shprehjes së vullnetit, regjistrimit dhe formalizimit të kalojë një periudhë kohe. Pikërisht për këtë arsye është e rëndësishme që kërkuesi të ruajë çdo dokument, fletë takimi, komunikim të Questura-s, dokument nominativ dhe provë që tregon datën e secilës fazë të procedurës.

Nëse, për shembull, një person ka shprehur vullnetin për të kërkuar azil më 1 korrik, kërkesa është regjistruar më 10 korrik, por formalizimi bëhet më 5 gusht, afati prej 90 ditësh për punën llogaritet, sipas formulimit aktual të ligjit, nga 5 gushti dhe jo nga 1 korriku.

Ky ndryshim mund të ketë pasoja konkrete sidomos në Questura-t ku ekzistojnë vonesa në organizimin e takimeve. Për këtë arsye, kur formalizimi vonohet për një kohë të konsiderueshme, është e këshillueshme që situata të dokumentohet dhe, nëse është e nevojshme, të kërkohet ndërhyrja e një profesionisti për të vlerësuar mjetet e mundshme të mbrojtjes kundër vonesës administrative.

Dokumenti që lejon punën

Ligji i ri nuk flet më thjesht për “permesso di soggiorno per richiesta asilo” si në formulimin e mëparshëm. Neni 22 i referohet dokumentit të lëshuar pas formalizimit të kërkesës sipas nenit 4, paragrafi 4, të dekretit legjislativ nr. 142/2015.

Pasi kanë kaluar 90 ditët dhe nëse procedura e mbrojtjes ndërkombëtare është ende në shqyrtim, ky dokument lejon ushtrimin e aktivitetit të punës. Punëdhënësi, ose konsulenti i punës që kryen punësimin, duhet të verifikojë dokumentacionin dhe datën e formalizimit për të përcaktuar nëse periudha e pritjes ka përfunduar.

Është e rëndësishme të kuptohet se e drejta për të punuar gjatë procedurës së azilit nuk do të thotë se dokumenti i kërkuesit është shndërruar në një leje qëndrimi për punë. Baza juridike e qëndrimit mbetet kërkesa për mbrojtje ndërkombëtare, ndërsa ligji lejon punën gjatë kohës që procedura është ende e hapur.

Një ndryshim që duhet njohur që në fillim të procedurës

Reforma e vitit 2026 e bën edhe më të rëndësishme dallimin mes fazave të procedurës së azilit. Për kërkuesin nuk mjafton të dijë se ka “paraqitur kërkesën”: duhet të dijë kur është shprehur vullneti, kur është kryer regjistrimi dhe, mbi të gjitha për qëllimet e punës, kur është kryer formalizimi.

Kush synon të fillojë një punë të rregullt duhet të kontrollojë me kujdes dokumentin e marrë dhe datat e procedurës. Në një sistem ku vonesat administrative mund të prodhojnë pasoja të drejtpërdrejta mbi punën dhe autonominë ekonomike të personit, dokumentimi i saktë i çdo faze është një mjet thelbësor mbrojtjeje.

Avv. Fabio Loscerbo
Avvocato Cassazionista
Iscritto nel Registro dei rappresentanti di interessi della Camera dei deputati in materia di Immigrazione
Lobbista registrato presso il Registro per la Trasparenza dell’UE n. 280782895721-36 in materia di Migrazione e Asilo
ORCID: 0009-0004-7030-0428

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.

Leja për pritje punësimi në Itali: në 2026 vlejnë edhe Assegno Unico dhe Bonus Nido

Humbja e vendit të punës nuk do të thotë automatikisht humbje e së drejtës së qëndrimit në Itali. Për qytetarët jo-BE që kanë një leje qëndrimi për punë, ligji italian parashikon mundësinë e vazhdimit të qëndrimit gjatë kërkimit të një pune të re. Në vitin 2026 kjo mbrojtje ka marrë edhe një rëndësi tjetër konkrete: INPS ka pranuar se leja e qëndrimit për “attesa occupazione” është e vlefshme edhe për të kërkuar Assegno Unico Universale dhe Bonus Asilo Nido, nëse plotësohen kushtet e tjera të parashikuara nga ligji.

Çfarë ndodh me lejen e qëndrimit kur humbet puna?

Neni 22, paragrafi 11, i Testo Unico sull’Immigrazione parashikon që humbja e vendit të punës, qoftë për shkak të pushimit nga puna, qoftë për shkak të dorëheqjes, nuk e bën automatikisht të parregullt qëndrimin e punëtorit të huaj. Punëtori mund të regjistrohet pranë Centro per l’Impiego dhe të vazhdojë të qëndrojë në territorin italian gjatë periudhës së kërkimit të një pune të re.

Përjashtuar rastet e punës sezonale, ligji garanton një periudhë që nuk mund të jetë më e shkurtër se një vit dhe, kur punëtori përfiton një mbështetje të ardhurash për papunësinë me kohëzgjatje më të madhe, mbrojtja mund të lidhet me kohëzgjatjen e kësaj prestacioni. Në praktikë, leja për pritje punësimi nuk është një periudhë “pa status”, por një titull që lejon të vazhdojë kërkimi i rregullt i punës dhe të ruhet një pozitë juridike e ligjshme në Itali.

Një hap veçanërisht i rëndësishëm është deklarimi i disponueshmërisë së menjëhershme për punë, e ashtuquajtura DID, pranë Centro per l’Impiego. Ky regjistrim ka rëndësi si për politikat aktive të punësimit, ashtu edhe për përfitime të tjera që lidhen me statusin e papunësisë, përfshirë, kur plotësohen kushtet, NASpI.

Ndryshimi i rëndësishëm i vitit 2026

Për shumë vite ka pasur një problem praktik: INPS nuk e konsideronte lejen për pritje punësimi si titull të mjaftueshëm për Assegno Unico Universale për fëmijët në ngarkim dhe për Bonus Asilo Nido. Kjo përjashtonte pikërisht familjet që, pas humbjes së punës së njërit prej prindërve, mund të gjendeshin në një periudhë ekonomike më të vështirë.

Pas një serie vendimesh gjyqësore, ky qëndrim është ndryshuar. Me mesazhin nr. 205 të 22 janarit 2026, INPS ka njohur se leja e qëndrimit për pritje punësimi, e parashikuar nga neni 22, paragrafi 11, i D.Lgs. 286/1998, duhet të konsiderohet aktualisht një titull i vlefshëm për hyrjen në këto dy masa familjare. Vendimi vjen pas vendimeve të gjykatave të Trentos, Torinos dhe Monzas, të cilat e kanë konsideruar diskriminuese përjashtimin e mbajtësve të këtij lloji lejeje.

Për qytetarët shqiptarë që jetojnë në Itali, pasoja është konkrete: një prind që ka humbur punën dhe ka kaluar në një leje për pritje punësimi nuk duhet të konsiderohet automatikisht i përjashtuar nga Assegno Unico ose Bonus Nido vetëm për shkak të këtij titulli të qëndrimit.

Çfarë duhet bërë nëse kërkesa është refuzuar më parë?

Udhëzimi i INPS është i rëndësishëm edhe për kërkesat e vjetra. Sipas komunikimit të institutit, kërkesat e reja duhet të pranohen kur janë të plotësuara të gjitha kushtet e tjera ligjore. Dosjet që ishin ende në shqyrtim duhet të rivlerësohen, ndërsa personat që kanë marrë një refuzim vetëm për shkak të lejes “attesa occupazione” mund të kërkojnë rishikimin e vendimit.

Kjo do të thotë se nuk duhet marrë si përfundimtar një refuzim i vjetër kur arsyeja ka qenë vetëm lloji i lejes së qëndrimit. Duhet të kontrollohet me kujdes provvedimento di rigetto, data e tij, arsyeja konkrete e refuzimit dhe gjendja aktuale e kërkesës në MyINPS. Nëse refuzimi lidhet pikërisht me lejen për pritje punësimi, mund të paraqitet një kërkesë për riesame, duke bashkëngjitur dokumentacionin e qëndrimit dhe çdo provë tjetër të nevojshme për të treguar se kushtet e përfitimit vazhdojnë të ekzistojnë.

Jo çdo familje e merr automatikisht përfitimin

Njohja e lejes “attesa occupazione” si titull i vlefshëm nuk do të thotë se Assegno Unico ose Bonus Nido jepen automatikisht. Duhet të plotësohen edhe të gjitha kushtet e tjera të parashikuara për secilën masë: lidhja me fëmijën, rezidenca, kërkesat familjare dhe ekonomike, ISEE kur është i nevojshëm, si dhe dokumentacioni specifik për Bonus Nido.

INPS ka sqaruar gjithashtu se, në fazën aktuale, pagesat bëhen me “riserva di ripetizione”, sepse disa çështje gjyqësore janë ende në pritje të vendimeve përfundimtare të Gjykatës së Kasacionit. Kjo formulë nuk do të thotë se përfituesi duhet t’i kthejë tani shumat e marra; do të thotë se instituti ruan të drejtën të vlerësojë pasojat e mundshme nëse jurisprudenca përfundimtare ose legjislacioni ndryshojnë.

Bonus Nido: konfirmimi i mëtejshëm i INPS

Qëndrimi i ri nuk ka mbetur vetëm në mesazhin e janarit. Me qarkoren nr. 29 të 27 marsit 2026, INPS ka konfirmuar shprehimisht se leja për pritje punësimi duhet, në gjendjen aktuale të së drejtës, të konsiderohet titull i vlefshëm edhe për Bonus Asilo Nido. Për kërkesat që plotësojnë kushtet e tjera, zyrat territoriale duhet të procedojnë me njohjen e përfitimit.

Kjo është veçanërisht e rëndësishme për familjet ku një prind ka humbur punën, por fëmija vazhdon të frekuentojë çerdhen. Pikërisht në këto momente, ndërprerja e një mbështetjeje familjare vetëm për shkak të ndryshimit të titullit të qëndrimit mund të krijonte një barrë ekonomike të konsiderueshme.

Çfarë duhet të ruajë dhe kontrollojë punëtori i huaj?

Në një situatë të tillë është e këshillueshme të ruhen me kujdes kopja e lejes së qëndrimit, ricevuta e kërkesës për rinovim ose për lejen e pritjes së punësimit, dokumenti i regjistrimit pranë Centro per l’Impiego, DID, dokumentet për NASpI kur ekzistojnë, ISEE dhe të gjitha komunikimet e marra nga INPS. Nëse një kërkesë refuzohet, arsyeja e shkruar në vendim është vendimtare për të kuptuar nëse bëhet fjalë për mungesën e një kushti real apo për një problem që mund të korrigjohet me një riesame.

Rregulli që del nga zhvillimet e vitit 2026 është i qartë: humbja e punës nuk duhet ngatërruar me humbjen e të drejtave. Sistemi italian i emigracionit parashikon një fazë të mbrojtur për kërkimin e një pune të re dhe, sipas orientimit që INPS është detyruar të zbatojë, kjo fazë nuk mund të përdoret vetvetiu për të përjashtuar një familje të huaj nga dy prej instrumenteve më të rëndësishme të mbështetjes për fëmijët.

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.

Familjar i një shtetasi italian: leja FAMIT pesëvjeçare dhe çfarë ndryshon në 2026

Për familjarët shqiptarë të shtetasve italianë, rregullat e qëndrimit në Itali kërkojnë sot një dallim të rëndësishëm midis qytetarit italian “statik” dhe atij “lëvizës”. Për familjarin jo-BE të një shtetasi italian që nuk ka ushtruar të drejtën e lëvizjes së lirë në një shtet tjetër të Bashkimit Evropian, neni 23, paragrafi 1-bis, i dekretit legjislativ nr. 30/2007 parashikon një leje qëndrimi për arsye familjare me vlefshmëri pesëvjeçare, të rinovueshme dhe të konvertueshme në leje pune.

Kush konsiderohet qytetar italian “statik”

Në praktikë, është qytetari italian që jeton në Itali dhe nuk e ka ushtruar më parë të drejtën e lëvizjes së lirë në një shtet tjetër të BE-së në kushte që e bëjnë të zbatueshme drejtpërdrejt direktivën 2004/38/CE. Familjari i tij jo-BE nuk merr kartën evropiane të qëndrimit sipas të njëjtit regjim që zbatohet për familjarët e një qytetari të BE-së “lëvizës”, por një leje për arsye familjare, shpesh e identifikuar në praktikë si FAMIT.

Leja FAMIT zgjat pesë vjet

Rregulli është i rëndësishëm sepse neni 23, paragrafi 1-bis, përcakton shprehimisht se leja për arsye familjare është e vlefshme për pesë vjet, rinovohet në skadencë dhe mund të konvertohet në leje qëndrimi për arsye pune. Kjo do të thotë se, kur ekzistojnë kushtet ligjore për njohjen e statusit të familjarit të shtetasit italian, nuk duhet ngatërruar ky titull me një leje familjare ordinare me kohëzgjatje më të shkurtër.

Jurisprudenca e vitit 2026 ka vazhduar të sqarojë pikërisht këtë çështje. Gjykata e Torinos, me vendimin nr. 2859 të 11 majit 2026, ka theksuar se referimi i nenit 23 te procedura e parashikuar nga Testo Unico Immigrazione lidhet me mënyrën e lëshimit të dokumentit dhe nuk mund të përdoret automatikisht për të zvogëluar mbrojtjen substanciale që i takon familjarit të shtetasit italian.

Cilët familjarë mund të përfitojnë

Në kategorinë kryesore hyjnë bashkëshorti ose bashkëshortja, partneri i një bashkimi të regjistruar kur plotësohen kushtet ligjore, pasardhësit e drejtpërdrejtë nën moshën 21 vjeç ose në ngarkim, si dhe paraardhësit e drejtpërdrejtë në ngarkim. Për familjarët e tjerë dhe për partnerët në një marrëdhënie të qëndrueshme, vlerësimi është më kompleks dhe dokumentacioni për marrëdhënien, varësinë ekonomike ose bashkëjetesën bëhet vendimtar.

Martesa me një shtetas italian, në vetvete, nuk e zëvendëson nevojën për të dokumentuar saktë marrëdhënien familjare dhe situatën konkrete. Certifikatat e gjendjes civile të lëshuara jashtë Italisë duhet të përdoren në formën e kërkuar nga autoritetet italiane, me apostille ose legalizim kur është i nevojshëm dhe me përkthim të vlefshëm sipas rastit.

Si paraqitet kërkesa

Procedura praktike mund të ndryshojë sipas Questura-s kompetente. Një zhvillim i rëndësishëm i vitit 2026 vjen nga Questura e Monza e Brianza, e cila ka njoftuar se, duke filluar nga 1 maji 2026, kërkesat për lëshimin ose rinovimin e lejes së qëndrimit për familjarët e shtetasve italianë “statikë”, si edhe disa kërkesa për kartën e qëndrimit të familjarëve të qytetarëve të BE-së ose të italianëve “lëvizës”, duhet të paraqiten përmes kit-it postar dhe jo më nëpërmjet PrenotaFacile.

Ky ndryshim nuk do të thotë se e njëjta mënyrë zbatohet automatikisht në çdo provincë. Përpara paraqitjes së kërkesës është e nevojshme të kontrollohen udhëzimet e Questura-s territorialisht kompetente, sepse mënyra e prenotimit dhe e dorëzimit të dokumentacionit mund të organizohet ndryshe nga një qytet në tjetrin.

Çfarë ndodh nëse Questura nuk vepron

Njohja e të drejtës së qëndrimit nuk mbetet pa mbrojtje kur administrata nuk e zbaton. Një vendim i TAR Piemonte i 15 qershorit 2026 ka urdhëruar Questura-n e Torinos të lëshojë një leje FAMIT brenda 30 ditëve, pas një vendimi gjyqësor të mëparshëm që kishte njohur të drejtën e të interesuarit. Gjykata administrative ka parashikuar edhe emërimin e një commissario ad acta në rast të moszbatimit të mëtejshëm.

Për personin që pret prej muajsh ose që merr një refuzim të pakuptueshëm, kjo ka një pasojë konkrete: nuk duhet supozuar se vendimi i Questura-s është përfundimtar ose se vonesa duhet pranuar pa afat. Duhet të verifikohet se cili është titulli juridik i saktë, nëse dokumentacioni është i plotë dhe cili mjet juridik është i përshtatshëm për të detyruar administratën të vendosë ose të zbatojë një vendim gjyqësor.

Një kontroll i kujdesshëm para kërkesës shmang shumë probleme

Për familjarët shqiptarë të shtetasve italianë, pika kryesore është të mos ngatërrohen tre situata të ndryshme: familjari i një qytetari italian “statik”, familjari i një qytetari italian “lëvizës” dhe familjari i një qytetari tjetër të Bashkimit Evropian. Titulli i qëndrimit, procedura dhe dokumentet mund të ndryshojnë. Një kërkesë e paraqitur me kategorinë e gabuar mund të sjellë vonesa, kërkesa për plotësime ose edhe një refuzim që mund të ishte shmangur.

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.

mercoledì 2 settembre 2026

Punë në Itali si kujdestar familjar ose babysitter: 10.000 hyrje jashtë kuotave në vitin 2026

Në vitin 2026 ekziston një kanal i veçantë për hyrjen në Itali të punëtorëve të huaj që do të punojnë në asistencën familjare ose socio-shëndetësore. Kjo procedurë nuk lidhet me click day-t e zakonshëm të Dekretit të Flukseve dhe mund të përdoret për kujdesin ndaj personave mbi 80 vjeç, personave me aftësi të kufizuara dhe, si risi e rëndësishme, fëmijëve nga lindja deri në moshën gjashtë vjeç. Megjithatë, “jashtë kuotave” nuk do të thotë pa kufi: ligji parashikon deri në 10.000 hyrje në vit.

Një kanal i veçantë nga Decreto Flussi

Procedura është krijuar fillimisht nga ndërhyrjet normative mbi flukset e vitit 2024 dhe më pas është zgjatur për vitet 2026, 2027 dhe 2028. Qëllimi është t’u japë familjeve italiane dhe familjeve që banojnë ligjërisht në Itali një instrument më fleksibël për të punësuar nga jashtë vendit persona që do të merren me asistencën e të moshuarve, personave me aftësi të kufizuara ose fëmijëve të vegjël.

Pika kryesore praktike është se këto 10.000 hyrje vjetore janë të ndara nga kuotat e zakonshme të Decreto Flussi. Për këtë arsye nuk ekziston një ditë e vetme “click day” në të cilën duhet të dërgohet kërkesa. Për vitin 2026, kërkesat mund të paraqiten gjatë gjithë vitit, natyrisht brenda kufirit maksimal vjetor dhe pasi të jenë plotësuar kushtet ligjore.

Kush mund të përfitojë nga kjo procedurë

Kanali i posaçëm mund të përdoret kur punëtori i huaj do të punësohet për asistencën e një personi që ka mbushur 80 vjeç, edhe nëse ky person është ende pjesërisht ose plotësisht i vetë-mjaftueshëm. Ligji e lidh nocionin e “grande anziano” me moshën dhe jo domosdoshmërisht me një gjendje të rëndë invaliditeti.

Procedura mund të përdoret gjithashtu për asistencën e personave me aftësi të kufizuara, me kusht që kjo gjendje të jetë e njohur juridikisht sipas legjislacionit përkatës. Nëse një person është jo i vetë-mjaftueshëm, por nuk ka një njohje formale të aftësisë së kufizuar dhe nuk ka mbushur 80 vjeç, kërkesa duhet të vlerësohet sipas kanaleve të zakonshme të punësimit dhe jo automatikisht sipas këtij regjimi të posaçëm.

Risia më me interes për shumë familje është përfshirja e asistencës ndaj fëmijëve nga lindja deri në moshën gjashtë vjeç. Kjo do të thotë se edhe nevoja për një babysitter ose punonjës/e familjar/e që kujdeset për një fëmijë të vogël mund të hyjë në këtë procedurë të veçantë, nëse plotësohen kushtet e parashikuara.

Kush e paraqet kërkesën

Këtu ekziston një ndryshim i rëndësishëm nga shumë procedura të tjera të punësimit nga jashtë. Punëdhënësi nuk mund ta dërgojë vetë kërkesën në mënyrë të drejtpërdrejtë. Duhet t’i drejtohet një Agjencie të autorizuar për Punë (APL) ose një shoqate punëdhënësish që ka nënshkruar kontratën kolektive kombëtare të punës shtëpiake. Vetëm këta ndërmjetës janë të autorizuar të paraqesin telematikisht kërkesën për nulla osta pranë Sportello Unico per l’Immigrazione.

Nga 1 janari 2026 përdoret modeli “A-BIS fuori quota”, i disponueshëm në Portale Servizi të Ministrisë së Brendshme në seksionin kushtuar kërkesave jashtë kuotave. Për familjen, hapi i parë praktik nuk është kërkimi i një click day, por kontakti me një nga ndërmjetësit e autorizuar dhe verifikimi paraprak i dokumentacionit të nevojshëm për rastin konkret.

Kush mund të jetë punëdhënësi

Kërkesa mund të paraqitet për asistencën e vetë punëdhënësit, të bashkëshortit ose të një të afërmi apo personi të lidhur deri në shkallën e dytë, edhe nëse nuk jetojnë në të njëjtën banesë, me kusht që personi që do të marrë asistencën të banojë në Itali. Në rastet e aftësisë së kufizuar me nevojë për mbështetje intensive, mund të merren në konsideratë edhe lidhje familjare më të gjera sipas kushteve të parashikuara nga ligji.

Duhet bërë kujdes edhe për një kufizim tjetër: personi që do të punësohet si punëtor nuk mund të jetë bashkëshorti ose një i afërm apo person i lidhur brenda shkallëve të ndaluara nga legjislacioni për punën shtëpiake dhe asistenciale. Për këtë arsye lidhja familjare ndërmjet punëtorit dhe personit të asistuar duhet kontrolluar përpara paraqitjes së kërkesës.

Kontrollet mbi të ardhurat dhe kushtet e punësimit

Edhe pse bëhet fjalë për një procedurë të posaçme, Sportello Unico dhe Ispettorato Territoriale del Lavoro duhet të verifikojnë seriozisht kushtet e punësimit, kapacitetin ekonomik të punëdhënësit kur kërkohet, kontratën e propozuar dhe respektimin e legjislacionit të punës. Për punëdhënësin që është vetë personi me patologji ose aftësi të kufizuara që kufizojnë vetë-mjaftueshmërinë dhe kërkon një punëtor për asistencën e tij, legjislacioni parashikon një trajtim të posaçëm lidhur me provën e kapacitetit të të ardhurave.

Nuk funksionon, megjithatë, mekanizmi i heshtjes-miratim. Kalimi i 60 ditëve nuk prodhon automatikisht nulla osta-n. Duhet pritur rezultati i kontrolleve të Questura-s dhe të Ispettorato Territoriale del Lavoro.

Çfarë leje qëndrimi merr punëtori

Pas miratimit të nulla osta-s, marrjes së vizës dhe hyrjes së rregullt në Itali, punëtori merr një leje qëndrimi për punë të varur, të ashtuquajturën “permesso unico lavoro”. Kontrata mund të jetë me afat të caktuar ose të pacaktuar dhe leja e qëndrimit mund të ketë kohëzgjatje deri në dy vjet, në varësi të raportit të punës dhe kushteve të parashikuara nga ligji.

Viti i parë ka kufizime të rëndësishme

Ky kanal është i favorshëm për hyrjen në Itali, por nuk duhet ngatërruar me një hyrje që lejon menjëherë çdo lloj pune. Gjatë 12 muajve të parë të punësimit të rregullt, punëtori duhet të ushtrojë aktivitetin për të cilin është autorizuar hyrja. Një ndryshim i punëdhënësit gjatë kësaj periudhe nuk është plotësisht i lirë dhe kërkon autorizimin paraprak të Ispettorato Territoriale del Lavoro kompetent.

Kjo pjesë është veçanërisht e rëndësishme për punëtorët që vijnë nga Shqipëria: pranimi i një oferte tjetër pune pa kontrolluar më parë nëse ndryshimi është i autorizueshëm mund të krijojë probleme për vazhdimësinë e qëndrimit dhe për rinovimin e lejes.

Çfarë duhet kontrolluar para se të fillojë procedura

Përpara se familja të nisë praktikën, duhen verifikuar identiteti dhe gjendja e personit që ka nevojë për asistencë, lidhja e tij me punëdhënësin, kushtet ekonomike kur janë të kërkuara, lloji dhe orari i kontratës së punës, si dhe dokumentet personale të punëtorit që ndodhet jashtë Italisë. Një kërkesë e paplotë ose e bazuar në një kategori asistence që nuk përputhet me ligjin mund të sjellë kërkesa për plotësim dokumentesh ose refuzim.

Për punëtorin shqiptar, avantazhi më i madh është ekzistenca e një rruge ligjore që nuk varet nga click day-t e zakonshëm. Por procedura mbetet e kontrolluar dhe formale: duhet të ketë një nevojë reale për asistencë, një ofertë të vërtetë pune dhe respektim të plotë të kushteve të parashikuara nga ligji. Pikërisht për këtë arsye është e këshillueshme që dokumentacioni të kontrollohet përpara dërgimit të kërkesës, jo pasi të ketë filluar procedura.

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.

Refuzimi i lejes së qëndrimit dhe urdhri i dëbimit: çfarë ka sqaruar Gjykata e Kasacionit në 2026

Kur Questura refuzon një leje qëndrimi dhe, në të njëjtën kohë ose menjëherë pas kësaj, Prefektura nxjerr një urdhër dëbimi, situata juridike nuk mund të trajtohet sikur i huaji të ishte automatikisht dhe përfundimisht pa të drejtë qëndrimi. Një vendim i fundit i Gjykatës së Kasacionit italiane ka sqaruar se gjyqtari duhet të verifikojë konkretisht nëse refuzimi i lejes është ende i kundërshtueshëm, nëse është paraqitur ankim dhe nëse efektet e tij janë pezulluar.

Çështja është veçanërisht e rëndësishme për personat që jetojnë prej vitesh në Itali, punojnë rregullisht, kanë kërkuar rinovimin ose lëshimin e një lejeje qëndrimi dhe marrin, papritur, dy akte të ndryshme: refuzimin e Questura-s dhe urdhrin e dëbimit të Prefektit.

Vendimi i Kasacionit nr. 21790/2026

Me urdhrin nr. 21790/2026, të depozituar më 25 qershor 2026 dhe të përfshirë në përmbledhjen më të fundit të jurisprudencës së Gjykatës së Kasacionit, Gjykata shqyrtoi një rast në të cilin refuzimi i lejes së qëndrimit ishte njoftuar në të njëjtën ditë me urdhrin e dëbimit.

Gjykata e Paqes kishte konsideruar se personi ndodhej në mënyrë të parregullt në territorin italian. Kasacioni e anuloi këtë vendim, sepse gjyqtari nuk kishte marrë parasysh dy elemente thelbësore: së pari, në momentin e nxjerrjes së dëbimit ende nuk kishte përfunduar afati për të kundërshtuar refuzimin e lejes; së dyti, pas ankimit kundër refuzimit, gjykata administrative kishte pezulluar efektet e atij refuzimi.

Sipas Kasacionit, gjyqtari që shqyrton kundërshtimin ndaj dëbimit nuk mund të kufizohet në një vlerësim formal dhe abstrakt të parregullsisë së qëndrimit. Ai duhet të kontrollojë gjendjen reale juridike të personit dhe, kur ekziston një ankim kundër refuzimit të lejes së qëndrimit, duhet të verifikojë edhe rezultatin e tij dhe ekzistencën e një pezullimi gjyqësor.

Refuzimi i lejes dhe dëbimi janë dy akte të ndryshme

Në praktikë, ky është një nga aspektet që krijon më shumë keqkuptime. Refuzimi i lejes së qëndrimit dhe urdhri i dëbimit nuk janë i njëjti akt dhe nuk kundërshtohen domosdoshmërisht përpara të njëjtit gjyqtar.

Kjo do të thotë se kundërshtimi i refuzimit të lejes nuk duhet të konsiderohet si një veprim që, vetvetiu, eliminon edhe dëbimin. Po ashtu, kundërshtimi i dëbimit nuk zëvendëson ankimin kundër refuzimit të lejes së qëndrimit. Në shumë raste nevojiten dy linja mbrojtjeje të koordinuara, secila me kompetencën dhe afatet e veta.

Gjykata kompetente për të kundërshtuar refuzimin ndryshon sipas llojit të lejes dhe natyrës së të drejtës së prekur. Për këtë arsye, nuk është e sigurt të përdoren rregulla të përgjithshme pa kontrolluar dokumentin konkret të marrë nga Questura.

Çfarë duhet kontrolluar menjëherë

Kush merr një refuzim dhe një urdhër dëbimi duhet të ruajë të dy aktet, zarfet ose provat e njoftimit dhe çdo dokument që tregon paraqitjen e kërkesës për leje, rinovim ose konvertim. Data e njoftimit është thelbësore, sepse prej saj mund të fillojnë afate shumë të shkurtra për mbrojtjen gjyqësore.

Duhet verifikuar nëse refuzimi është ende brenda afatit të ankimit, nëse është paraqitur tashmë një ankim, nëse është kërkuar pezullimi i efektit të refuzimit dhe nëse gjykata ka marrë një vendim të përkohshëm. Këto rrethana mund të ndikojnë drejtpërdrejt edhe në vlerësimin e ligjshmërisë së dëbimit.

Një element tjetër i rëndësishëm është situata personale dhe familjare. Punësimi, kohëzgjatja e qëndrimit, lidhjet familjare, prania e fëmijëve, gjendja shëndetësore dhe çdo shkak ligjor që pengon dëbimin duhet të paraqiten në mënyrë të dokumentuar. Kasacioni ka theksuar vazhdimisht se në fushën e emigracionit vlerësimi nuk mund të bëhet në mënyrë stereotipe dhe pa konsideruar pozicionin real të personit.

Nuk ka automatizëm

Vendimi nr. 21790/2026 nuk do të thotë se çdo urdhër dëbimi i nxjerrë pas një refuzimi të lejes së qëndrimit është automatikisht i pavlefshëm. Kuptimi i tij është më i saktë dhe më i rëndësishëm: administrata dhe gjykata nuk mund të konsiderojnë një person përfundimisht të parregullt pa marrë parasysh faktin se refuzimi mund të jetë ende i kundërshtueshëm ose se një gjykatë mund t’i ketë pezulluar efektet e tij.

Për këtë arsye, marrja e një refuzimi nuk duhet të çojë në dorëzim ose në bindjen se çdo mundësi qëndrimi ka përfunduar. Duhet të lexohet me kujdes motivimi, të kontrollohen mjetet e ankimit dhe të vlerësohet menjëherë nëse ekzistojnë kushtet për të kërkuar një mbrojtje urgjente.

Për shtetasit shqiptarë që kanë ndërtuar në Itali një jetë pune dhe familjare, kjo jurisprudencë është veçanërisht e rëndësishme: ligjshmëria e qëndrimit nuk mund të reduktohet në një fotografi formale të një dite të vetme, por duhet të vlerësohet duke marrë parasysh procedurat ende të hapura dhe efektet reale të vendimeve gjyqësore.

Avv. Fabio Loscerbo – Avvocato Cassazionista
Iscritto nel Registro dei rappresentanti di interessi della Camera dei deputati in materia di Immigrazione
Registro per la Trasparenza UE n. 280782895721-36 in materia di Migrazione e Asilo
ORCID: 0009-0004-7030-0428

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.

Ribashkimi familjar në Itali në 2026: dy vjet qëndrim, 150 ditë për nulla osta dhe përjashtimi për fëmijët e mitur

Ribashkimi familjar mbetet një nga rrugët më të rëndësishme për të ndërtuar një jetë të qëndrueshme në Itali, por rregullat që zbatohen në vitin 2026 janë më të rrepta se në të kaluarën. Për shumë qytetarë shqiptarë, pika vendimtare është kërkesa e re për të pasur të paktën dy vjet qëndrim të ligjshëm dhe të pandërprerë në Itali përpara se të kërkohet ribashkimi me disa kategori familjarësh. Në të njëjtën kohë, afati që ka Sportello Unico per l’Immigrazione për lëshimin e nulla osta-s është zgjatur në 150 ditë. Për fëmijët e mitur, megjithatë, ligji ruan një përjashtim të rëndësishëm.

Kush duhet të ketë dy vjet qëndrim në Itali

Rregulli i përgjithshëm parashikon që shtetasi i huaj, me përjashtim të përfituesve të mbrojtjes ndërkombëtare, duhet të ketë maturuar të paktën dy vjet qëndrim të ligjshëm dhe të pandërprerë në territorin italian në momentin kur paraqet kërkesën për ribashkim familjar. Ky kusht lidhet me nenin 28, paragrafi 1-bis, të Tekstit Unik të Emigracionit dhe duhet të kontrollohet përpara paraqitjes së kërkesës në Portalin ALI të Ministrisë së Brendshme.

Në praktikë, ky kusht ka rëndësi të veçantë për ribashkimin me bashkëshortin ose bashkëshorten, me fëmijët madhorë që janë realisht në ngarkim për shkak të një gjendjeje shëndetësore që sjell paaftësi të plotë, si edhe me prindërit në rastet e lejuara nga ligji. Administrata verifikon vazhdimësinë e qëndrimit dhe dokumentacionin që provon praninë e rregullt në Itali; për këtë arsye është e rëndësishme që të dhënat e lejes së qëndrimit, regjistrimit në anagrafe dhe dokumentacionit personal të jenë koherente dhe të përditësuara.

Për fëmijët e mitur nuk kërkohen dy vjet

Përjashtimi më i rëndësishëm riguarda fëmijët e mitur. Kushti i dy viteve të qëndrimit të ligjshëm nuk zbatohet kur kërkohet ribashkimi me një fëmijë nën 18 vjeç, përfshirë fëmijën e bashkëshortit ose fëmijën e lindur jashtë martese, me kusht që fëmija të mos jetë i martuar dhe, kur ekziston prindi tjetër, të jetë dhënë pëlqimi i tij sipas rregullave të zbatueshme.

Kjo do të thotë se një prind shqiptar që jeton rregullisht në Itali nuk duhet domosdoshmërisht të presë dy vjet për të kërkuar ribashkimin me fëmijën e tij të mitur. Është një dallim shumë i rëndësishëm, sepse në praktikë ndodh shpesh që familjet të shtyjnë procedurën duke menduar se afati dyvjeçar vlen për çdo familjar. Për fëmijët e mitur, ligji ka ruajtur një mbrojtje më të fortë të unitetit familjar.

Afati për nulla osta është tani 150 ditë

Një tjetër ndryshim i rëndësishëm riguarda kohën e procedurës. Pas ndryshimeve të miratuara me dekret-ligjin nr. 146 të vitit 2025, të konvertuar me ligjin nr. 179 të 1 dhjetorit 2025, Sportello Unico per l’Immigrazione ka deri në 150 ditë nga paraqitja e kërkesës për të lëshuar nulla osta-n për ribashkim familjar. Në të kaluarën afati ishte 90 ditë.

Zgjatja e afatit nuk do të thotë se administrata mund ta lërë procedurën pa kontroll. Kërkesa duhet të instruktohet, duhet të verifikohen kushtet e banimit, të ardhurat, dokumentet e qëndrimit dhe eventualet pengesa të sigurisë publike. Nëse 150 ditët kalojnë pa një vendim dhe pa një shpjegim të arsyeshëm, është e këshillueshme të paraqitet një kërkesë formale për informacion ose një sollecito dhe, kur vonesa bëhet e rëndësishme, të vlerësohet me kujdes mjeti juridik më i përshtatshëm.

Të ardhurat minimale për vitin 2026

Përveç kushtit të qëndrimit, personi që kërkon ribashkimin duhet të provojë një të ardhur vjetore minimale nga burime të ligjshme. Për vitin 2026, assegno sociale është 7.101,12 euro në vit dhe mbi këtë shumë llogaritet pragu i kërkuar për ribashkim. Për një familjar, pragu orientues është 10.651,68 euro; për dy familjarë 14.202,24 euro; për tre familjarë 17.752,80 euro; për katër familjarë 21.303,36 euro.

Në llogaritjen e të ardhurave mund të merret parasysh edhe të ardhura e familjarëve që bashkëjetojnë me kërkuesin, me kusht që të jetë e dokumentuar rregullisht. Për dy ose më shumë fëmijë nën 14 vjeç ligji parashikon një prag të veçantë, të lidhur me dyfishin e assegno sociale. Përfituesit e statusit të refugjatit dhe të mbrojtjes subsidiare gëzojnë një regjim të veçantë dhe nuk i nënshtrohen të njëjtave kërkesa të zakonshme mbi të ardhurat.

Banesa dhe dokumentacioni

Kërkuesi duhet gjithashtu të disponojë një banesë të përshtatshme, për të cilën kërkohet dokumentacioni mbi idoneità abitativa dhe kushtet higjieno-sanitare sipas procedurave të komunës kompetente. Në varësi të situatës, duhen bashkëngjitur kontrata e qirasë, huapërdorimit ose dokumenti i pronësisë, si edhe dokumentet që provojnë numrin e personave që banojnë në të njëjtën banesë.

Gabimet në këtë fazë janë një nga shkaqet më të zakonshme të kërkesave për plotësim dokumentacioni. Është veçanërisht e rëndësishme që emrat, datat e lindjes, numrat e pasaportave dhe lidhjet familjare të përputhen saktësisht me dokumentet shqiptare dhe me të dhënat e futura në formularin telematik.

Procedura është gjithnjë e më shumë digjitale

Kërkesa paraqitet nëpërmjet Portalit ALI të Ministrisë së Brendshme. Shumë Prefektura po kalojnë në një menaxhim plotësisht telematik të procedurës: nulla osta, njoftimet, kërkesat për plotësim dokumentesh dhe eventualet preavviso di rigetto mund të bëhen të disponueshme drejtpërdrejt në zonën personale të përdoruesit. Për këtë arsye, pas paraqitjes së kërkesës nuk mjafton të pritet një letër me postë. Portali duhet kontrolluar rregullisht.

Pasi nulla osta të jetë lëshuar, familjari që ndodhet në Shqipëri duhet të kërkojë vizën e hyrjes pranë autoritetit konsullor italian kompetent, duke paraqitur dokumentet që provojnë martesën, lindjen, lidhjen prind-fëmijë ose kushtet e tjera familjare të kërkuara nga ligji. Nulla osta ka një afat përdorimi dhe procedura konsullore duhet nisur pa vonesa të panevojshme.

Çfarë duhet kontrolluar para se të paraqitet kërkesa

Për një qytetar shqiptar që synon të sjellë familjen në Itali, kontrolli paraprak është sot më i rëndësishëm se më parë. Duhet verifikuar nëse familjari për të cilin kërkohet ribashkimi i nënshtrohet apo jo kushtit të dy viteve, nëse leja e qëndrimit e kërkuesit është e përshtatshme, nëse të ardhurat e vitit 2026 arrijnë pragun e kërkuar, nëse banesa është e përshtatshme dhe nëse dokumentet shqiptare janë të rregullta për përdorim në Itali.

Një kërkesë e përgatitur mirë mund të shmangë muaj pritjeje të panevojshme, kërkesa për integrim dokumentesh dhe, në rastin më të keq, një preavviso di rigetto. Ribashkimi familjar mbetet një e drejtë e mbrojtur nga ligji, por në vitin 2026 ushtrimi i saj kërkon më shumë kujdes procedural, sepse afatet janë më të gjata dhe kushtet paraprake janë bërë më selektive.

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.

Studime në Itali në 2026/2027: si merret viza, cilat prova kërkohen dhe çfarë lejon leja e qëndrimit

Për studentët shqiptarë që synojnë të fillojnë universitetin në Itali në vitin akademik 2026/2027, procedura nuk mbaron me pranimin nga universiteti. Duhet të përfundohet para-regjistrimi në Universitaly, të merret validimi nga institucioni italian, të kërkohet viza kombëtare e tipit D dhe, pas hyrjes në Itali, të paraqitet kërkesa për lejen e qëndrimit. Në këtë fazë, gabimet në dokumentacion, garancitë ekonomike ose afatet mund të vonojnë ose të komprometojnë hyrjen edhe kur universiteti e ka pranuar kandidatin.

Afati i vizës për vitin akademik 2026/2027

Ambasada e Italisë në Tiranë ka konfirmuar se studentët ndërkombëtarë duhet të paraqesin fillimisht kërkesën e para-regjistrimit në platformën Universitaly. Vetëm pasi universiteti ose institucioni i arsimit të lartë të ketë validuar kërkesën, studenti mund të kalojë në fazën konsullore dhe të kërkojë vizën kombëtare të tipit D për studim, duke rezervuar takimin përmes Prenot@Mi.

Për kurset universitare të zakonshme – përfshirë Bachelor, Master, programet me cikël të vetëm dhe diplomat akademike të nivelit të parë dhe të dytë – kërkesa për vizë për vitin 2026/2027 duhet të paraqitet jo më vonë se 30 nëntor 2026. Për Master universitar, doktoraturë, Erasmus, kurse të veçanta dhe foundation course nuk ka të njëjtin afat të përgjithshëm, por kërkesa nuk mund të bëhet pasi aktiviteti akademik ka filluar.

Ky afat nuk duhet interpretuar si një arsye për të pritur deri në fund të nëntorit. Takimi, kontrolli i dokumenteve, çdo kërkesë për plotësim dhe koha e shqyrtimit të vizës kërkojnë një organizim të hershëm. Për këtë arsye, kush ka tashmë validimin e Universitaly duhet të fillojë menjëherë fazën konsullore.

Pranimi nga universiteti nuk garanton vizën

Një nga keqkuptimet më të zakonshme është mendimi se pranimi nga universiteti krijon automatikisht të drejtën për vizë. Nuk është kështu. Validimi akademik është një kusht i domosdoshëm për të nisur procedurën, por autoriteti konsullor vazhdon të verifikojë në mënyrë të pavarur dokumentet personale, mjetet ekonomike, strehimin, sigurimin shëndetësor dhe koherencën e përgjithshme të projektit të studimit.

Për studentët që paraqesin kërkesën në Tiranë kërkohet, ndër të tjera, pasaportë e vlefshme, certifikatë lindjeje në format shumëgjuhësh – e cila mund të shkarkohet nga e-Albania – përmbledhja e kërkesës së para-regjistrimit të validuar në Universitaly dhe titulli i studimit që lejon regjistrimin në kursin e zgjedhur.

Titulli shqiptar i studimit duhet të përgatitet sipas rregullave të kërkuara për përdorimin e tij në Itali, përfshirë përkthimin nga përkthyes i autorizuar dhe Apostille, kur kërkohet. Deklarata e Vlerës mund të jetë e nevojshme vetëm nëse kërkohet nga universiteti; në alternativa të caktuara mund të përdoret dokumentacioni i lëshuar nga CIMEA.

Garancia ekonomike: për vitin 2026 shuma minimale është 10.179,85 euro

Për procedurën e vizës së studimit 2026/2027, Ambasada në Tiranë kërkon që studenti të provojë disponueshmërinë e mjeteve ekonomike minimale në masën 10.179,85 euro në vit, të lidhura drejtpërdrejt me studentin. Sipas udhëzimeve aktuale, kjo provë realizohet përmes një llogarie personale me urdhër të pakthyeshëm transferimi pranë një institucioni bankar italian të pranishëm në Shqipëri.

Nuk mjafton paraja cash dhe nuk konsiderohen të përshtatshme, për këtë kërkesë specifike, një garanci bankare ose një policë garancie. Përveç mjetit financiar personal, kërkohet edhe dokumentacion i legalizuar me Apostille dhe i përkthyer në italisht që tregon gjendjen e përgjithshme ekonomike të familjes, si punësimi i pjesëtarëve të familjes, të ardhurat dhe pronat.

Nëse studenti përfiton bursë që mbulon vetëm një pjesë të shumës së kërkuar, duhet të provojë se disponon mjete të tjera për të mbuluar diferencën. Vetë fakti që është paraqitur një kërkesë për bursë nuk përbën provë të mjaftueshme të mbulimit ekonomik.

Strehimi, sigurimi dhe gjuha

Duhet të provohet edhe ekzistenca e një strehimi të përshtatshëm në Itali. Kjo mund të bëhet, sipas rastit, me deklaratë mikpritjeje nga një person privat, me kontratë qiraje, me deklaratë të një institucioni ose kolegji, ose me rezervim hoteli apo strukture të ngjashme për të paktën një muaj.

Për fazën e vizës kërkohet gjithashtu një sigurim shëndetësor i vlefshëm të paktën për muajin e parë nga data e nisjes drejt Italisë. Më pas, në fazën e lejes së qëndrimit, studenti duhet të jetë në gjendje të provojë një mbulim të përshtatshëm për shpenzimet mjekësore dhe shtrimet spitalore.

Për kurset në gjuhën italiane, njohja e gjuhës duhet të rezultojë nga procedura e para-regjistrimit ose të provohet me certifikim të përshtatshëm, në përgjithësi jo më të ulët se niveli B2. Në mungesë të një certifikate të tillë, autoriteti konsullor mund të verifikojë konkretisht aftësinë gjuhësore përmes intervistës dhe, nëse është e nevojshme, edhe me një test të shkurtër me shkrim. Për kurset në gjuhë të huaj duhet të provohet aftësia në gjuhën në të cilën zhvillohet kursi.

Pas hyrjes në Itali: leja e qëndrimit nuk duhet harruar

Marrja e vizës dhe hyrja në Itali nuk e mbyllin procedurën. Studenti me vizë kombëtare duhet të kërkojë lejen e qëndrimit për studim brenda tetë ditëve pune nga hyrja në territorin italian. Ky është një kalim thelbësor, sepse pas qëndrimit të ligjshëm në Itali titulli që rregullon vazhdimin e qëndrimit nuk është më vetëm viza e vendosur në pasaportë, por leja e qëndrimit.

Është e këshillueshme që studenti të ruajë kopje të të gjithë dokumentacionit të përdorur për vizën, të kontrollojë me kujdes dokumentet që i dorëzohen në fazën e paraqitjes së kërkesës për lejen dhe të respektojë takimin e caktuar nga Questura për identifikimin dhe gjurmët e gishtërinjve.

Leja për studim lejon edhe punë dhe mund të konvertohet

Leja e qëndrimit për studim nuk e përjashton studentin nga tregu i punës. Ajo lejon punë të varur deri në 20 orë në javë dhe, në çdo rast, jo më shumë se 1.040 orë në vit. Kjo mundësi është e rëndësishme për studentët që duan të financojnë pjesërisht qëndrimin e tyre ose të fillojnë një përvojë profesionale gjatë universitetit, por kufiri vjetor duhet respektuar.

Nëse më pas studenti gjen një punë të qëndrueshme dhe dëshiron të kalojë nga studimi në punë, leja për studim mund të konvertohet, para skadimit, në leje për punë të varur ose të pavarur. Sot kjo konvertim nuk varet më nga kuotat e Decreto Flussi: kërkesa mund të paraqitet gjatë vitit, pa pritur click day dhe pa pasur nevojë për një kuotë numerike të rezervuar. Në rastin e punës së varur, oferta mbi të cilën bazohet konvertimi duhet të jetë e tillë që të justifikojë kalimin nga regjimi i kufizuar i punës studentore në një titull qëndrimi për punë.

Çfarë duhet bërë praktikisht

Për një student shqiptar që synon të fillojë studimet në Itali në vitin 2026/2027, rruga më e sigurt është lineare: përfundimi i para-regjistrimit në Universitaly, validimi nga universiteti, përgatitja paraprake e dokumenteve shqiptare me përkthimet dhe Apostille-t e nevojshme, verifikimi i mjeteve ekonomike dhe i strehimit, rezervimi sa më shpejt i takimit për vizë dhe, pas hyrjes në Itali, kërkesa për lejen e qëndrimit brenda tetë ditëve pune.

Studimi mund të jetë edhe rruga drejt një qëndrimi më të qëndrueshëm në Itali, por vetëm nëse çdo fazë administrative trajtohet me kujdes. Viza e studimit nuk duhet parë si një formalitet që pason automatikisht pranimin universitar: është një procedurë autonome, me kërkesa të sakta, dhe pikërisht për këtë arsye dokumentacioni duhet të përgatitet përpara se të lindë problemi dhe jo pasi të jetë marrë një kërkesë për plotësim ose një vendim negativ.

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.