Dekreti i Flukseve 2026: aplikimet mund të vazhdojnë edhe pas “click day” deri më 31 dhjetor

Edhe pse datat e “click day” për vitin 2026 kanë kaluar, procedura nuk është mbyllur automatikisht. Nëse ka ende kuota të disponueshme, kërkesat e reja për nulla osta për punë mund të përgatiten dhe të dërgohen deri më 31 dhjetor 2026. Për shtetasit shqiptarë kjo është veçanërisht e rëndësishme, sepse Shqipëria përfshihet ndër vendet e parashikuara nga programimi i flukseve 2026-2028.

Çfarë do të thotë kjo praktikisht?

Dekreti i Flukseve 2026 parashikon gjithsej 164.850 hyrje për punëtorë jo-BE: 76.200 për punë të varur jo-sezonale, 88.000 për punë sezonale dhe 650 për punë autonome. Datat kryesore të click day kanë qenë 12 janar për bujqësinë sezonale, 9 shkurt për turizmin sezonal, 16 shkurt për punën jo-sezonale dhe 18 shkurt për asistencën familjare.

Por kalimi i këtyre datave nuk do të thotë se çdo mundësi është zhdukur. Administrata ka sqaruar se, duke filluar nga dita pas secilit click day, është e mundur të plotësohen dhe të dërgohen kërkesa të reja deri më 31 dhjetor 2026, gjithmonë me kusht që të ketë kuota të disponueshme.

Punëtori nuk e paraqet vetë kërkesën

Kërkesa për nulla osta paraqitet nga punëdhënësi në Itali përmes Portale ALI. Punëtori që ndodhet në Shqipëri nuk mund ta zëvendësojë punëdhënësin në këtë fazë. Prandaj duhet të ekzistojë një ofertë reale pune dhe një punëdhënës i gatshëm të ndjekë procedurën.

Për punëdhënësit privatë ekziston, si rregull, kufiri prej maksimumi tre kërkesash në vit. Ky kufi nuk zbatohet në të njëjtën mënyrë kur kërkesat paraqiten përmes organizatave të punëdhënësve, profesionistëve të autorizuar ose agjencive të punësimit; megjithatë numri i kërkesave duhet të jetë proporcional me aktivitetin ekonomik të subjektit.

Shqipëria dhe kuotat e rezervuara

Shqipëria është përfshirë në listën e vendeve që marrin pjesë në sistemin e bashkëpunimit migrator të parashikuar nga Dekreti i Flukseve. Kjo lejon përfshirjen e shtetasve shqiptarë në kategoritë e hyrjes të rezervuara për këto vende, kur plotësohen kushtet konkrete të sektorit, kontratës dhe kuotës së disponueshme.

Megjithatë, përfshirja e Shqipërisë në listë nuk krijon një të drejtë automatike për nulla osta. Çdo kërkesë i nënshtrohet verifikimeve mbi punëdhënësin, kontratën, kapacitetin ekonomik, kushtet e punës dhe disponueshmërinë reale të kuotës.

Çfarë ndodh pas nulla osta-s?

Nëse nulla osta lëshohet, punëtori duhet të ndjekë procedurën konsullore për vizën e punës dhe, pasi të hyjë në Itali, duhet të përfundojë fazën e kontratës së soggiorno-s dhe të kërkesës për leje qëndrimi.

Rregullat e reja kanë forcuar edhe detyrimet e punëdhënësit në këtë fazë. Kontrata mund të nënshkruhet edhe në formë autografe, por duhet të kthehet në mënyrë telematike në Sportello Unico brenda tetë ditëve nga hyrja e punëtorit. Mosrespektimi i këtij detyrimi mund të çojë në arkivimin e procedurës.

Çfarë duhet kontrolluar tani

Për një shtetas shqiptar që ka një ofertë reale pune në Itali, pyetja kryesore nuk është më nëse click day ka kaluar, por nëse ekziston ende një kuotë e përdorshme për kategorinë konkrete dhe nëse punëdhënësi plotëson kushtet për paraqitjen e kërkesës.

Para se të nisë procedura duhen kontrolluar lloji i punës, kategoria e fluksit, dokumentacioni i punëdhënësit dhe gjendja e kuotave. Një kërkesë e paraqitur në kategorinë e gabuar ose pa bazë reale kontraktore mund të çojë në refuzim ose bllokim të procedurës.

Përfundim

Dekreti i Flukseve nuk është vetëm një garë e click day. Për vitin 2026 ekziston ende, deri më 31 dhjetor, një hapësirë procedurale për kërkesat e reja, por vetëm brenda kuotave të disponueshme dhe me respektimin e të gjitha kushteve ligjore. Për shtetasit shqiptarë që kanë një punëdhënës real në Itali, kjo mund të jetë ende një mundësi konkrete.

Avv. Fabio Loscerbo
Avvocato Cassazionista
Iscritto nel Registro dei rappresentanti di interessi della Camera dei deputati – materia Immigrazione
Registro per la Trasparenza UE n. 280782895721-36 – Migrazione e Asilo
ORCID 0009-0004-7030-0428

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.

Familjari i shtetasit italian “statik”: leja FAMIT pesëvjeçare dhe çfarë ka sqaruar gjykata në 2026

Nëse një shtetas shqiptar është bashkëshort, partner ose familjar i një shtetasi italian që jeton në Itali dhe nuk ka ushtruar më parë të drejtën e lëvizjes së lirë në një shtet tjetër të Bashkimit Evropian, procedura e qëndrimit nuk është e njëjtë me atë të familjarëve të qytetarëve të BE-së që kanë lëvizur ndërmjet shteteve anëtare. Legjislacioni italian parashikon në këtë rast një leje të posaçme për motive familjare, të njohur në praktikë si FAMIT, me vlefshmëri pesëvjeçare.

Çfarë do të thotë qytetar italian “statik”?

Pas ndryshimeve të nenit 23 të Dekretit Legjislativ nr. 30/2007, ligji bën një dallim ndërmjet qytetarëve italianë që kanë ushtruar të drejtën e lëvizjes së lirë në territorin e Bashkimit Evropian dhe atyre që nuk e kanë ushtruar këtë të drejtë.

Në gjuhën administrative përdoren shpesh shprehjet qytetar italian “mobil” dhe qytetar italian “statik”. I pari është ai që ka jetuar ose ushtruar realisht të drejtën e lëvizjes së lirë në një shtet tjetër anëtar dhe më pas ndodhet në një situatë të mbrojtur nga rregullat evropiane të lëvizjes së lirë. I dyti është, në thelb, qytetari italian që ka qëndruar në Itali pa ushtruar këtë të drejtë në një shtet tjetër të BE-së.

Leja për familjarin e qytetarit italian “statik”

Neni 23, paragrafi 1-bis, i Dekretit Legjislativ nr. 30/2007 parashikon se familjarit jo-BE të një qytetari italian që nuk ka ushtruar të drejtën e lëvizjes së lirë i lëshohet një leje qëndrimi për motive familjare. Ligji përcakton shprehimisht se kjo leje ka vlefshmëri pesëvjeçare, mund të rinovohet në skadim dhe mund të konvertohet në leje qëndrimi për motive pune.

Kjo është veçanërisht e rëndësishme për shumë shtetas shqiptarë të martuar ose të lidhur familjarisht me shtetas italianë: nuk bëhet fjalë domosdoshmërisht për procedurën e zakonshme të ricongiungimento familiare që zbatohet kur personi që ndodhet në Itali është vetë shtetas i një vendi të tretë.

Çfarë ka sqaruar Tribunale di Torino në vitin 2026

Një vendim i Tribunale di Torino i 11 majit 2026 ka trajtuar pikërisht problemin e interpretimit të nenit 23, paragrafi 1-bis. Gjykata ka vlerësuar se referimi që norma i bën Tekstit Unik për Imigracionin ka të bëjë me mënyrën administrative të lëshimit të dokumentit dhe nuk duhet të përdoret automatikisht për të imponuar të gjitha kushtet materiale të ricongiungimento familiare të parashikuara nga neni 29 i Dekretit Legjislativ nr. 286/1998.

Sipas këtij orientimi, për të përcaktuar se kush mund të konsiderohet familjar dhe në çfarë kushtesh ekziston e drejta e qëndrimit duhet të vazhdojnë të merren në konsideratë rregullat e Dekretit Legjislativ nr. 30/2007. Ky interpretim ka rëndësi praktike sepse shmang që një procedurë e parashikuar posaçërisht për familjarët e shtetasve italianë të trajtohet si një ricongiungimento familiare i zakonshëm.

Duhet megjithatë të mbahet parasysh se bëhet fjalë për një vendim gjykate dhe jo për një vendim të Gjykatës së Kasacionit me funksion unifikues. Në rast refuzimi nga Questura, për këtë arsye, duhet të verifikohet konkretisht motivimi i përdorur nga administrata dhe kuadri juridik i zbatueshëm.

Cilët familjarë mund të kenë rëndësi?

Në praktikë, çështja mund të lidhet me bashkëshortin, partnerin në një bashkim civil, fëmijët dhe paraardhësit në kushtet e parashikuara nga legjislacioni evropian dhe kombëtar. Në disa raste jurisprudenca e fundit ka trajtuar edhe situatën e partnerit me një marrëdhënie të qëndrueshme të dokumentuar.

Pikërisht për këtë arsye nuk është e mjaftueshme të thuhet thjesht se ekziston një lidhje familjare. Duhet të identifikohet kategoria juridike e saktë dhe, kur kërkohet, të dokumentohet varësia ekonomike, bashkëjetesa, marrëdhënia e qëndrueshme ose elementi tjetër që ligji konsideron relevant.

Dokumentet: kujdes me aktet shqiptare

Për shtetasit shqiptarë është veçanërisht e rëndësishme që aktet e gjendjes civile të jenë të përshtatshme për përdorim në Itali. Certifikatat që provojnë martesën, lindjen ose lidhjen familjare duhet të kontrollohen përpara paraqitjes së kërkesës, përfshirë apostilimin dhe përkthimin kur janë të nevojshme.

Gabimet në emra, mbiemra, datëlindje ose transliterime mund të shkaktojnë kërkesa për plotësim dokumentacioni dhe vonesa. Është gjithashtu e nevojshme të përgatiten dokumentet e identitetit të shtetasit italian, pasaporta e aplikantit dhe dokumentacioni që provon banimin ose bashkëjetesën, sipas situatës konkrete.

Si paraqitet kërkesa në 2026?

Edhe mënyra operative e paraqitjes po ndryshon në disa Questure. Për shembull, Questura di Monza e Brianza ka njoftuar se nga 1 maji 2026 kërkesat për lëshim ose rinovim të lejes së familjarit të qytetarit italian “statik”, si edhe kërkesat për kartën e qëndrimit të familjarëve të qytetarëve të BE-së ose italianëve “mobilë”, paraqiten nëpërmjet kit-it postar pranë Sportello Amico të Poste Italiane dhe jo më përmes PrenotaFacile.

Megjithatë, modalitetet operative nuk janë ende të njëjta në çdo territor. Para paraqitjes së kërkesës është e domosdoshme të kontrollohen udhëzimet e Questura-s kompetente, sepse në disa provinca vazhdojnë të ekzistojnë procedura lokale të ndryshme për takimin ose dorëzimin e praktikës.

Çfarë duhet bërë në rast vonese ose refuzimi?

Një refuzim nuk duhet vlerësuar vetëm nga rezultati, por nga arsyetimi juridik i përdorur nga Questura. Nëse administrata aplikon kushte që nuk përputhen me nenin 23, paragrafi 1-bis, ose nuk merr parasysh marrëdhënien familjare sipas rregullave të zbatueshme, vendimi mund të kundërshtohet përpara gjykatës kompetente.

Po kështu, një pritje shumë e gjatë pa zhvillim të procedurës mund të justifikojë një ndërhyrje formale ndaj administratës. Në çështjet familjare, koha ka një rëndësi të veçantë sepse vonesa administrative prek drejtpërdrejt ushtrimin e së drejtës për jetën familjare.

Përfundimi praktik është i qartë: familjari shqiptar i një shtetasi italian nuk duhet ta trajtojë automatikisht situatën e tij si një ricongiungimento familiare të zakonshëm. Duhet të verifikohet fillimisht nëse shtetasi italian është “statik” ose “mobil”, cili titull qëndrimi është i zbatueshëm dhe cila është procedura konkrete e Questura-s kompetente.

---

Avv. Fabio Loscerbo
Avvocato Cassazionista
Iscritto nel Registro dei rappresentanti di interessi della Camera dei deputati – materia Immigrazione
Registro per la Trasparenza UE n. 280782895721-36 – materia Migrazione e Asilo
ORCID 0009-0004-7030-0428

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.

Leja e vetme e punës në Itali: afate të reja dhe më shumë garanci nga viti 2026

Nga qershori 2026, rregullat italiane për lejen e vetme të punës kanë ndryshuar në mënyrë të rëndësishme. Për shumë shtetas shqiptarë që hyjnë në Itali për punë ose që duhet të rinovojnë lejen e qëndrimit, risitë kryesore lidhen me afatet e procedurës, detyrimet e punëdhënësit dhe informacionin që duhet të përmbajë dokumenti i qëndrimit.

Ndryshimet janë futur me Dekretin Legjislativ nr. 83 të datës 16 prill 2026, i cili ka zbatuar në Itali Direktivën (BE) 2024/1233 për procedurën e vetme të lejes së qëndrimit dhe punës. Dekreti është botuar në Gazetën Zyrtare më 20 maj 2026 dhe ka hyrë në fuqi më 4 qershor 2026.

Çfarë është leja e vetme e punës

Leja e vetme e punës është dokumenti që i lejon një shtetasi të një vendi jashtë Bashkimit Evropian të qëndrojë ligjërisht në Itali dhe, në të njëjtën kohë, të ushtrojë aktivitet pune. Në kartën elektronike shfaqet shënimi “perm. unico lavoro”.

Nuk bëhet fjalë për një kategori krejtësisht të re lejeje që zëvendëson të gjitha lejet e tjera. Ligji italian parashikon ende kategori të ndryshme dhe disa prej tyre, megjithëse lejojnë punën, nuk konsiderohen “permesso unico lavoro”.

30 ditë për lëshimin pas hyrjes në Itali

Një nga ndryshimet më të rëndësishme ka të bëjë me shtetasin që hyn në Itali për punë pas marrjes së nulla osta-s dhe vizës përkatëse. Neni 5 i Testit Unik për Imigracionin parashikon tashmë se leja e vetme duhet të lëshohet nga Questura brenda 30 ditëve nga plotësimi i kërkesës.

Ky afat është i rëndësishëm sepse synon të zvogëlojë periudhën në të cilën punëtori qëndron vetëm me dokumentacionin e procedurës në pritje të kartës elektronike. Megjithatë, kalimi i 30 ditëve nuk do të thotë se leja konsiderohet automatikisht e miratuar. Në rast vonese, duhet të vlerësohet konkretisht nëse është e nevojshme një kërkesë formale për përfundimin e procedurës ose, kur vonesa bëhet e pajustifikuar, një mjet gjyqësor kundër heshtjes së administratës.

Rinovimi: afati i procedurës është 90 ditë

Për rinovimin e lejes së qëndrimit, reforma ka ndryshuar afatin ligjor nga 60 në 90 ditë. Po kështu, ligji i ri e lidh procedurën e zakonshme të lëshimit ose rinovimit me një afat prej 90 ditësh në rastet kur nuk zbatohet afati i posaçëm prej 30 ditësh për lejen e vetme pas hyrjes për punë.

Kjo nuk e heq të drejtën e personit për të qëndruar dhe punuar gjatë procedurës kur kërkesa është paraqitur rregullisht. Në praktikë, ricevuta e kërkesës së rinovimit vazhdon të ketë një rol thelbësor për të provuar se procedura është në zhvillim e sipër.

Punëdhënësi duhet të informojë punëtorin

Një tjetër risi me rëndësi praktike prek drejtpërdrejt marrëdhënien ndërmjet punëdhënësit dhe punëtorit të huaj. Neni 22 i Testit Unik për Imigracionin parashikon tani se punëdhënësi duhet ta informojë menjëherë shtetasin e huaj për çdo komunikim që merr gjatë procedurës së nulla osta-s.

Kjo do të thotë se punëtori nuk duhet të mbetet i painformuar për një kërkesë integrimi dokumentesh, një pengesë procedurale ose një vendim negativ. Nëse punëdhënësi merr një komunikim nga Sportello Unico per l’Immigrazione, ai ka detyrimin t’ia bëjë të ditur personit të interesuar pa vonesë.

Çfarë duhet të kontrollojë punëtori

Për personin që ndodhet në Itali ose që po përgatitet të hyjë për punë, është e rëndësishme të ruajë kopjen e nulla osta-s, vizës, kontratës, ricevuta-s së kërkesës për leje qëndrimi dhe çdo komunikimi të Questura-s ose Prefettura-s. Në rast vonese, këto dokumente lejojnë të rindërtohet saktë data e fillimit të procedurës dhe të verifikohet nëse afatet ligjore janë respektuar.

Po aq e rëndësishme është që punëtori të mos mbështetet vetëm në informacionin verbal të punëdhënësit. Kur është e mundur, duhet të kërkohet kopje e komunikimeve të ardhura nga administrata, sidomos nëse kërkohet një dokument shtesë ose është paralajmëruar një problem me nulla osta-n.

Afatet ligjore kanë një funksion konkret

Reforma e vitit 2026 përpiqet të bëjë më të qartë një pikë që në praktikën administrative ka krijuar prej vitesh vështirësi: një procedurë emigracioni nuk mund të mbetet pa afat. Afati prej 30 ditësh për lejen e vetme pas hyrjes dhe afati prej 90 ditësh për rinovimin janë parametra juridikë që administrata duhet t’i respektojë dhe që mund të përdoren për të vlerësuar ligjshmërinë e një vonese.

Për shtetasit shqiptarë që jetojnë ose punojnë në Itali, ndryshimi më i rëndësishëm nuk është vetëm teknik. Të njohësh afatin e procedurës do të thotë të kuptosh kur është ende normale të presësh dhe kur, përkundrazi, është e nevojshme të kërkosh zyrtarisht një përgjigje nga administrata.

---

Avv. Fabio Loscerbo
Avvocato Cassazionista
Iscritto nel Registro dei rappresentanti di interessi della Camera dei deputati – materia: Immigrazione
Registro per la Trasparenza UE n. 280782895721-36 – materia: Migrazione e Asilo
ORCID 0009-0004-7030-0428

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.

Leja për asistencën ndaj të miturit sipas nenit 31: kushtet, procedura dhe kufijtë

Neni 31, paragrafi 3, i Testit Unik të Emigracionit parashikon një mbrojtje të posaçme për të miturin kur largimi i një familjari mund të shkaktojë pasoja serioze në zhvillimin e tij psikofizik. Ky mekanizëm nuk është një rrugë automatike për marrjen e një lejeje qëndrimi: vendimi merret nga Tribunali për të Miturit pas një vlerësimi konkret të interesit të fëmijës.

Kur mund të kërkohet autorizimi

Tribunali për të Miturit mund të autorizojë hyrjen ose qëndrimin në Itali të një familjari të një të mituri të pranishëm në territor, për një periudhë të caktuar, kur ekzistojnë arsye të rënda të lidhura me zhvillimin psikofizik të fëmijës, duke marrë parasysh moshën dhe gjendjen e tij shëndetësore.

Vlerësimi përqendrohet te pasojat që largimi i familjarit, ose ndryshimi i detyruar i mjedisit të jetesës, mund të prodhojë mbi të miturin. Nuk kërkohet domosdoshmërisht një urgjencë mjekësore, por duhet të provohet një rrezik konkret dhe serioz për ekuilibrin dhe zhvillimin e fëmijës.

Rrënjosja e fëmijës në Itali

Me urdhrin nr. 33150/2025, Kasacioni ka ritheksuar rëndësinë e vlerësimit konkret të rrënjosjes së të miturit kur familja është tashmë e pranishme në Itali. Shkolla, marrëdhëniet shoqërore, rutina e përditshme, lidhjet familjare dhe roli efektiv i prindit janë elemente që mund të kenë peshë në vendim.

Kjo nuk do të thotë se prania e një fëmije në Itali krijon vetvetiu një të drejtë qëndrimi për familjarin. Gjykata duhet të verifikojë rrethanat e rastit dhe të vlerësojë nëse largimi do të sillte pasoja të rënda për të miturin.

Dokumentet që mund të jenë të dobishme

Sipas situatës konkrete, mund të jenë të rëndësishme certifikatat e shkollës, relacionet e mësuesve, dokumentet pediatrike dhe mjekësore, raportet e shërbimeve sociale, vlerësimet psikologjike, provat mbi aktivitetet sportive ose shoqërore të fëmijës, si edhe dokumentet që tregojnë pjesëmarrjen efektive të prindit në kujdesin dhe edukimin e tij.

Dokumentet mbi punën, banimin dhe stabilitetin e familjes mund të plotësojnë kuadrin, por elementi qendror mbetet gjithmonë interesi konkret i të miturit.

Procedura dhe leja e qëndrimit

Kërkesa i paraqitet Tribunalit për të Miturit kompetent për vendin ku ndodhet fëmija. Nëse kërkesa pranohet, gjykata përcakton kohëzgjatjen e autorizimit. Mbi bazën e këtij vendimi, Questura lëshon lejen e qëndrimit për “assistenza minore”.

Leja ka kohëzgjatjen e përcaktuar nga vendimi gjyqësor dhe mund të rinovohet kur vazhdojnë të ekzistojnë kushtet që kanë justifikuar autorizimin. Rinovimi nuk është automatik dhe kërkon një vlerësim të ri të situatës së fëmijës.

A mund të punohet me këtë leje?

Po. Ligji parashikon se leja për asistencën ndaj të miturit lejon ushtrimin e aktivitetit të punës. Megjithatë, parashikohet gjithashtu një kufi i rëndësishëm: kjo leje nuk mund të konvertohet në një leje qëndrimi për arsye pune.

Për këtë arsye, është e rëndësishme të dallohen që në fillim qëllimi dhe natyra e këtij titulli. Ai është një instrument i mbrojtjes së të miturit dhe jo një zëvendësim i procedurave të zakonshme të punës ose të bashkimit familjar.

Çfarë duhet të mbahet parasysh

Procedura sipas nenit 31 kërkon një përgatitje të kujdesshme, sepse gjykata shqyrton situatën aktuale dhe konkrete të fëmijës. Dokumentacioni duhet të jetë i përditësuar dhe të tregojë në mënyrë të qartë pse prania e familjarit është e rëndësishme për zhvillimin psikofizik të të miturit.

Kur ekziston një situatë familjare që mund të hyjë në fushën e nenit 31, vlerësimi juridik duhet bërë në kohë, pa pritur që problemi administrativ të bëhet më i ndërlikuar.

---

Avv. Fabio Loscerbo
Avvocato Cassazionista
Iscritto nel Registro dei rappresentanti di interessi della Camera dei deputati – materia Immigrazione
Registro per la Trasparenza UE n. 280782895721-36 – Migrazione e Asilo
ORCID 0009-0004-7030-0428

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.

Shtetësia italiane me rezidencë në 2026: 10 vjet, të ardhurat dhe niveli B1

Për shumë shtetas shqiptarë që jetojnë prej vitesh në Itali, kërkesa për shtetësinë italiane është hapi përfundimtar i një procesi të gjatë integrimi. Në vitin 2026, rregulli bazë për shtetasit jashtë Bashkimit Evropian mbetet ai i 10 viteve të rezidencës ligjore dhe të vazhdueshme, por plotësimi i këtij afati nuk mjafton: Prefektura kontrollon edhe të ardhurat, gjendjen penale, nivelin e integrimit dhe dokumentacionin e paraqitur.

Dhjetë vjet rezidencë ligjore dhe e vazhdueshme

Për shtetasit shqiptarë dhe, në përgjithësi, për shtetasit e vendeve jashtë Bashkimit Evropian, shtetësia me rezidencë mund të kërkohet pas të paktën 10 viteve të rezidencës ligjore në Itali, sipas nenit 9 të ligjit nr. 91/1992.

Nuk mjafton të kesh qenë fizikisht në Itali për dhjetë vjet. Rezidenca duhet të rezultojë rregullisht në regjistrat anagrafikë dhe qëndrimi duhet të ketë qenë i ligjshëm. Periudhat e çregjistrimit nga anagrafi, regjistrimi si i pagjetshëm ose ndërprerjet e tjera mund të krijojnë probleme serioze në llogaritjen e afatit. Para paraqitjes së kërkesës është prandaj e dobishme të kontrollohet certifikata historike e rezidencës dhe të verifikohet nëse ekzistojnë boshllëqe që duhen shpjeguar ose korrigjuar.

Të ardhurat: kontrollohen vitet para kërkesës

Administrata verifikon edhe aftësinë ekonomike të kërkuesit. Në praktikën administrative përdoren pragjet prej 8.263,31 euro për kërkuesin pa persona në ngarkim dhe 11.362,05 euro kur ka bashkëshort në ngarkim, me rritje prej 516 euro për çdo person tjetër në ngarkim.

Kontrolli nuk kufizohet vetëm në vitin e paraqitjes së kërkesës: vlerësohen të ardhurat e viteve të mëparshme dhe, gjatë procedurës, Prefektura mund të kërkojë edhe përditësime. Në disa raste mund të merren parasysh edhe të ardhurat e familjarëve që bëjnë pjesë në të njëjtën familje anagrafike, nëse dokumentohen në mënyrën e kërkuar.

Niveli B1 i gjuhës italiane

Për kërkesat e shtetësisë sipas neneve 5 dhe 9 të ligjit nr. 91/1992 kërkohet, si rregull, njohja e gjuhës italiane në nivel jo më të ulët se B1 të Kuadrit të Përbashkët Evropian të Referencës.

Nuk është gjithmonë e nevojshme të paraqitet një certifikatë e veçantë B1. Ligji parashikon përjashtime, ndër të tjera, për mbajtësit e lejes së qëndrimit BE për qëndrues afatgjatë dhe për personat që kanë nënshkruar marrëveshjen e integrimit sipas nenit 4-bis të Testo Unico Immigrazione. Pas vendimit nr. 25/2025 të Gjykatës Kushtetuese, duhet të merren parasysh edhe rastet e personave me kufizime serioze të aftësisë për të mësuar gjuhën për shkak të moshës, patologjive ose aftësisë së kufizuar.

Dokumentet që duhen përgatitur

Kërkesa paraqitet online në portalin e Ministrisë së Brendshme, me SPID ose CIE për personat rezidentë në Itali. Zakonisht duhet të bashkëngjiten dokumenti i identitetit, akti i lindjes, certifikata penale e vendit të origjinës dhe, kur kërkohet, dokumentacioni për nivelin B1.

Dokumentet e huaja duhet të jenë të vlefshme dhe të përgatitura sipas rregullave të zbatueshme për legalizimin ose apostilën dhe përkthimin në italisht. Një problem i shpeshtë është mospërputhja e emrit, mbiemrit, vendlindjes ose datëlindjes midis pasaportës, dokumenteve shqiptare dhe dokumenteve italiane: këto dallime duhen zgjidhur para ose gjatë procedurës, sepse mund të shkaktojnë kërkesa për plotësim dhe vonesa.

Për kërkesën paguhet kontributi prej 250 eurosh dhe, për kërkesat e paraqitura në Itali, kërkohet edhe marca da bollo prej 16 eurosh.

Sa zgjat procedura?

Afati ligjor për përfundimin e procedurës është 24 muaj dhe mund të zgjatet deri në maksimum 36 muaj. Gjatë kësaj kohe kërkuesi duhet të kontrollojë rregullisht portalin dhe komunikimet elektronike, sepse Prefektura mund të kërkojë dokumente shtesë ose përditësime. Kodi K10 ose K10/C është referenca kryesore e praktikës.

Nëse procedura zgjatet përtej afatit ligjor ose mbetet e bllokuar pa arsye të qartë, është e mundur të vlerësohen mjetet juridike për të kërkuar përfundimin e procedurës. Nuk është e këshillueshme të lihet një praktikë pa kontroll për vite të tëra.

Shtetësia me rezidencë nuk është automatike

Plotësimi i dhjetë viteve nuk krijon automatikisht të drejtën për marrjen e shtetësisë. Procedura sipas nenit 9 ka karakter koncesiv dhe Administrata vlerëson në mënyrë të përgjithshme integrimin e personit në komunitetin italian. Probleme penale, mungesë e vazhdueshme e të ardhurave, ndërprerje të rezidencës ligjore ose elemente të tjera negative mund të çojnë në kërkesa shtesë ose në refuzim.

Pikërisht për këtë arsye, përpara dërgimit të kërkesës është e rëndësishme të bëhet një kontroll i plotë i historikut të rezidencës, të ardhurave, dokumenteve të huaja dhe situatës penale. Një kërkesë e përgatitur mirë që në fillim redukton rrezikun e vonesave dhe problemeve që, pas shumë vitesh qëndrimi në Itali, mund të ishin shmangur.

---

Avv. Fabio Loscerbo
Avvocato Cassazionista
Iscritto nel Registro dei rappresentanti di interessi della Camera dei deputati – materia Immigrazione
Registro per la Trasparenza UE n. 280782895721-36 – Migrazione e Asilo
ORCID 0009-0004-7030-0428

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.

Humbja e punës nuk e anulon lejen e qëndrimit: si funksionon attesa occupazione në Itali

Humbja e vendit të punës nuk do të thotë automatikisht humbje e së drejtës për të qëndruar në Itali. Për shtetasit jo-BE që kanë një leje qëndrimi për punë të varur, ligji italian parashikon një mbrojtje të posaçme: regjistrimin si person i papunë dhe, kur është e nevojshme, lejen e qëndrimit për “attesa occupazione”, pra për pritje të një pune të re.

Humbja e punës nuk sjell revokim automatik të lejes

Neni 22, paragrafi 11, i Testo Unico Immigrazione parashikon se humbja e vendit të punës, qoftë për shkak të pushimit nga puna apo përfundimit të marrëdhënies së punës, nuk përbën në vetvete arsye për revokimin e lejes së qëndrimit të punëtorit dhe as të familjarëve të tij që qëndrojnë rregullisht në Itali.

Kjo është një rregull shumë e rëndësishme në praktikë. Leja e qëndrimit për punë nuk është e lidhur në mënyrë të pazgjidhshme me një punëdhënës të vetëm. Punëtori mund të humbasë punën, të kërkojë një punë tjetër dhe, nëse plotëson kushtet ligjore, të vazhdojë të qëndrojë rregullisht në territorin italian.

Çfarë duhet bërë pas humbjes së vendit të punës

Pas përfundimit të marrëdhënies së punës, është thelbësore që personi të aktivizohet pranë Centro per l’Impiego dhe të formalizojë gjendjen e papunësisë sipas procedurave të parashikuara. Regjistrimi nuk është vetëm një formalitet: ai shërben për të dokumentuar se punëtori është realisht në kërkim të një punësimi të ri dhe për të ruajtur pozicionin e tij juridik.

Sipas legjislacionit në fuqi, punëtori jo-sezonal mund të mbetet i regjistruar për periudhën e vlefshmërisë së mbetur të lejes së tij dhe, në çdo rast, për një periudhë jo më të shkurtër se një vit. Nëse ai përfiton një masë mbështetjeje të të ardhurave për papunësinë që zgjat më shumë, mbrojtja mund të shtrihet për të gjithë kohëzgjatjen e këtij përfitimi.

Kur kërkohet leja për attesa occupazione

Nëse leja e qëndrimit për punë skadon gjatë periudhës së papunësisë, mund të kërkohet rinovimi për motivin “attesa occupazione”. Në këtë fazë është e rëndësishme të ruhen dokumentet që provojnë marrëdhënien e mëparshme të punës, përfundimin e saj, regjistrimin pranë Centro per l’Impiego dhe çdo dokument lidhur me përfitimin e papunësisë.

Leja për attesa occupazione nuk është një periudhë jashtë ligjit dhe nuk është thjesht një tolerim administrativ. Ajo është një titull qëndrimi i parashikuar shprehimisht nga ligji dhe i lejon personit të vazhdojë kërkimin e një pune të re në mënyrë të rregullt.

Mund të fillohet një punë e re

Gjatë vlefshmërisë së lejes për attesa occupazione, shtetasi i huaj mund të punësohet përsëri. Kur paraqitet në kohë një kërkesë për rilëshim, rinovim ose konvertim të lejes së qëndrimit, neni 5, paragrafi 9-bis, i Testo Unico Immigrazione njeh vazhdimësinë e qëndrimit të rregullt dhe të së drejtës për të punuar gjatë pritjes së vendimit, me kusht që të ekzistojë një dëftesë që provon paraqitjen e kërkesës.

Kjo do të thotë se një vonesë administrative e Questurës nuk duhet, në vetvete, ta pengojë personin të rikthehet në tregun e punës. Në rast punësimi të ri, natyrisht duhet të kryhen edhe komunikimet e zakonshme të detyrueshme të punësimit.

Një risi e rëndësishme në vitin 2026: Assegno Unico dhe Bonus Nido

Në janar 2026, INPS ndryshoi orientimin e tij për personat që kanë leje qëndrimi për attesa occupazione. Pas disa vendimeve gjyqësore që e konsideruan diskriminuese përjashtimin automatik të këtyre personave, Instituti ka pranuar që mbajtësit e këtij lloji lejeje mund të kenë akses edhe në Assegno Unico e Universale për fëmijët në ngarkim dhe në Bonus Asilo Nido, nëse plotësojnë kushtet e tjera të parashikuara nga ligji.

INPS ka sqaruar gjithashtu se kërkesat e reja duhet të shqyrtohen sipas këtij orientimi dhe se, në rast të refuzimeve të mëparshme, mund të kërkohet rishqyrtimi i vendimit. Megjithatë, pagesat kryhen aktualisht me rezervën e mundësisë së rikuperimit, sepse disa çështje juridike janë ende objekt i gjykimeve të mëtejshme.

Gabimi më i madh është të mos bëhet asgjë

Problemi më i shpeshtë nuk është humbja e punës në vetvete, por mungesa e veprimeve pas saj. Nëse personi nuk regjistrohet, nuk ruan dokumentet, nuk paraqet kërkesën e duhur para skadimit të lejes dhe nuk kontrollon procedurën pranë Questurës, një situatë që ligji e mbron mund të shndërrohet në një problem serioz administrativ.

Prandaj, kush humbet punën duhet të verifikojë menjëherë datën e skadimit të lejes së qëndrimit, regjistrimin pranë Centro per l’Impiego, të drejtën eventuale për NASpI ose përfitime të tjera dhe dokumentet që do të duhen për rinovimin ose për një punësim të ri.

Në të drejtën e emigracionit, papunësia nuk barazohet me parregullsinë. Por mbrojtja që jep ligji funksionon vetëm nëse procedurat ndiqen në kohë dhe pozicioni dokumentohet siç duhet.

---

Avv. Fabio Loscerbo
Avvocato Cassazionista
Iscritto nel Registro dei rappresentanti di interessi della Camera dei deputati – materia Immigrazione
Registro per la Trasparenza UE n. 280782895721-36 – Migrazione e Asilo
ORCID 0009-0004-7030-0428

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.

Nga leja e studimit te puna: konvertimi pa kuota dhe pa click day në Itali

Një shtetas shqiptar që ndodhet rregullisht në Itali me leje qëndrimi për studim nuk duhet të presë më një kuotë të Decreto Flussi për ta kthyer lejen në leje pune. Konvertimi mund të kërkohet gjatë vitit, pa click day, me kusht që leja e studimit të jetë ende e vlefshme dhe të plotësohen kushtet për punën e re.

Konvertimi nga studimi në punë është jashtë kuotave

Rregullat aktuale kanë ndryshuar ndjeshëm në krahasim me sistemin e vjetër. Pas ndryshimeve të futura në Testo Unico sull’Immigrazione, konvertimi i lejeve të qëndrimit për studim, formim profesional ose praktikë në leje për punë nuk kushtëzohet më nga disponueshmëria e kuotave vjetore të Decreto Flussi.

Kjo do të thotë se kërkesa mund të paraqitet në çdo periudhë të vitit dhe nuk është e nevojshme të pritet një click day. Për një student shqiptar që ka gjetur një punëdhënës në Itali, ky është një ndryshim praktik shumë i rëndësishëm: procedura lidhet me ekzistencën e kushteve konkrete për punësim dhe jo me konkurrencën për një numër të kufizuar kuotash.

Çfarë lejon leja e studimit para konvertimit

Leja e qëndrimit për studim lejon edhe punë të varur, por brenda kufijve të posaçëm të parashikuar nga ligji: jo më shumë se 20 orë në javë dhe, në total, jo më shumë se 1.040 orë në vit.

Nëse studenti dëshiron të kalojë në një marrëdhënie pune që tejkalon këta kufij, zgjidhja e zakonshme është konvertimi në leje qëndrimi për punë të varur. Nëse synohet një aktivitet i pavarur, mund të kërkohet konvertimi në leje për punë autonome, me dokumentacionin ekonomik dhe profesional të kërkuar për atë aktivitet.

Ku paraqitet kërkesa

Procedura zhvillohet përmes Portale Servizi ALI të Ministrisë së Brendshme, në seksionin e Sportello Unico per l’Immigrazione. Administrata përdor module të ndryshme sipas situatës së aplikantit: për konvertimin nga studimi në punë të varur përdoren, sipas rastit, modulet VA ose V2; për punën autonome modulet Z ose Z2.

Dallimi praktik lidhet, ndër të tjera, me faktin nëse personi ka përfunduar apo jo një cikël studimesh në Itali. Për këtë arsye, para dërgimit të kërkesës është e rëndësishme të zgjidhet formulari i saktë dhe të ngarkohen të gjitha dokumentet që kërkon Portali ALI. Në shumë procedura, dokumentet e dërguara jashtë portalit me email ose PEC nuk zëvendësojnë ngarkimin korrekt në sistem.

Leja duhet të jetë ende e vlefshme

Një element që nuk duhet nënvlerësuar është koha e paraqitjes së kërkesës. Konvertimi duhet të kërkohet ndërsa titulli i qëndrimit për studim është ende i vlefshëm. Të presësh skadimin e lejes pa ndërmarrë asnjë veprim mund të krijojë vështirësi serioze dhe të bëjë më të ndërlikuar kalimin në një titull pune.

Për këtë arsye, kur një student ka gjetur një punëdhënës të gatshëm për ta punësuar, është e këshillueshme që kontrata, komunikimi i punësimit dhe dokumentet e nevojshme të përgatiten para skadimit të lejes.

A mund të punohet gjatë pritjes së konvertimit?

Po. Rregullat në fuqi njohin ligjshmërinë e qëndrimit dhe të aktivitetit të punës gjatë pritjes së rilëshimit, rinovimit ose konvertimit të lejes së qëndrimit, kur kërkesa është paraqitur rregullisht dhe personi disponon faturën ose dokumentin që provon paraqitjen e saj.

Kjo është veçanërisht e rëndësishme për studentin që kalon nga një punë me orar të kufizuar në një marrëdhënie pune të zakonshme. Fatura e kërkesës për konvertim është dokumenti që duhet të ruhet me kujdes dhe t’i paraqitet punëdhënësit kur është e nevojshme. Nëse kërkesa për konvertim refuzohet, e drejta për të punuar mbi bazën e procedurës në pritje përfundon.

Çfarë duhet të kontrollohet para dërgimit

Para paraqitjes së kërkesës është e dobishme të kontrollohen së bashku disa elemente: vlefshmëria e lejes së studimit, lloji dhe kohëzgjatja e kontratës së punës, të dhënat e sakta të punëdhënësit, komunikimet e detyrueshme të punësimit, dokumentacioni i ngarkuar në Portale ALI dhe adresa elektronike ku do të mbërrijnë komunikimet e Sportello Unico.

Gabimet në këto faza mund të shkaktojnë kërkesa për plotësim dokumentesh, vonesa ose një preavviso di rigetto. Nëse mbërrin një komunikim i tillë, nuk duhet të lihet pa përgjigje: duhen paraqitur në afat sqarimet dhe dokumentet që mund të plotësojnë ose korrigjojnë dosjen.

Një mundësi konkrete për studentët shqiptarë në Itali

Për shumë të rinj shqiptarë që studiojnë në Itali, kalimi nga studimi në punë është sot juridikisht më i thjeshtë se në të kaluarën. Heqja e kuotave për këtë lloj konvertimi e zhvendos vëmendjen nga click day te cilësia e dosjes dhe te ekzistenca e një marrëdhënieje pune reale dhe të rregullt.

Megjithatë, fakti që procedura është jashtë kuotave nuk do të thotë se konvertimi është automatik. Çdo kërkesë duhet të plotësojë kushtet ligjore dhe dokumentare, dhe administrata ruan kompetencën për të kontrolluar kontratën, punëdhënësin dhe rregullsinë e qëndrimit.

---

Avv. Fabio Loscerbo
Avvocato Cassazionista
Iscritto nel Registro dei rappresentanti di interessi della Camera dei deputati – materia Immigrazione
Registro per la Trasparenza UE n. 280782895721-36 – Migrazione e Asilo
ORCID 0009-0004-7030-0428

Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.