Dënimet për vepra penale që lidhen me narkotikët dhe konvertimi i lejes së qëndrimit për punë: kufijtë e refuzimit të detyrueshëm
Vendimi i Gjykatës Administrative Rajonale të Emilia-Romanjës, Seksioni i Parë, numër 01561 i vitit 2025, i dhënë në dhjetor 2025, ofron një mundësi të rëndësishme për të rishqyrtuar një çështje qendrore dhe ende shumë të debatueshme në të drejtën e emigracionit: ndikimin e dënimeve penale për vepra që lidhen me narkotikët në mundësinë e rinovimit ose konvertimit të lejes së qëndrimit për motive pune të varur.
Vendimi është publikuar i plotë dhe mund të konsultohet në lidhjen vijuese:
https://www.calameo.com/books/0080797757982a2aef314
Ai vendoset në vijimësinë e një orientimi gjyqësor tashmë të konsoliduar, por njëkohësisht përcakton me qartësi kufijtë e tij zbatues, duke dalluar ndërmjet rasteve të pengesës ligjore automatike dhe hapësirave të mbetura, shumë të kufizuara, të vlerësimit diskrecional të administratës.
Mosmarrëveshja lind nga refuzimi i Questurës ndaj një kërkese për rinovim dhe konvertim të një leje qëndrimi për motive familjare në leje qëndrimi për punë të varur. Refuzimi u mbështet në ekzistencën e një dënimi penal përfundimtar për mbajtje të lëndëve narkotike me qëllim shpërndarjeje, të dhënë në bazë të nenit 73, paragrafi 1-bis, të Dekretit Presidencial 309 të vitit 1990. Mbrojtja kundërshtoi automatizmin e zbatuar nga administrata, duke pretenduar nevojën për një vlerësim të përgjithshëm të situatës personale, profesionale dhe shoqërore të kërkuesit.
Gjykata Administrative, megjithatë, sqaron fillimisht kornizën e saktë normative të zbatueshme për rastin konkret, duke përjashtuar aplikimin e nenit 9 të Tekstit Unik të Emigracionit, që lidhet me lejen e qëndrimit afatgjatë të BE-së, dhe duke e lidhur çështjen me nenet 4, paragrafi 3, dhe 5 të dekretit legjislativ nr. 286 të 25 korrikut 1998. Brenda kësaj kornize, dënimet për vepra që lidhen me narkotikët, në format e tyre më të rënda të parashikuara nga ligji, përbëjnë një shkak automatik pengues për lëshimin ose konvertimin e lejes së qëndrimit për punë.
Vendimi rithekson se, në prani të këtyre dënimeve, nuk kanë rëndësi juridike as pezullimi me kusht i dënimit, as njohja e rrethanave lehtësuese, as koha e kaluar nga kryerja e veprës penale. Në këto raste, administrata nuk gëzon një pushtet të gjerë diskrecional, por është e detyruar ligjërisht të refuzojë lejen e kërkuar të qëndrimit.
Një pjesë qendrore e vendimit i kushtohet megjithatë përjashtimit të vetëm nga ky mekanizëm automatik: ekzistencës së lidhjeve familjare efektive dhe aktuale me persona që qëndrojnë ligjërisht në Itali. Vetëm kur provohet në mënyrë konkrete një njësi familjare reale, dhe jo thjesht e deklaruar në mënyrë formale, neni 5, paragrafi 5, i Tekstit Unik të Emigracionit i imponon administratës detyrimin për të kryer një balancim ndërmjet interesit publik për sigurinë dhe mbrojtjes së jetës familjare, edhe në dritën e nenit 8 të Konventës Evropiane për të Drejtat e Njeriut.
Në rastin konkret, Gjykata ka konstatuar mungesën e këtij kushti, duke theksuar mungesën e bashkëjetesës efektive dhe mosprovimin e ekzistencës së një bërthame familjare aktuale. Si pasojë, refuzimi është konfirmuar si juridikisht i detyrueshëm.
Vendimi nxit një reflektim më të gjerë mbi marrëdhënien midis integrimit shoqëror dhe mekanizmave normativë automatikë në të drejtën e emigracionit. Shumë shtetas të huaj besojnë se një dënim i “vuajtur” ose i largët në kohë nuk ndikon më në statusin e tyre administrativ. Vendimi në fjalë tregon, përkundrazi, se në fushën e lejeve të qëndrimit për punë të varur disa dënime vazhdojnë të përbëjnë barriera juridike të pakalueshme, pavarësisht nga rruga profesionale e mëvonshme ose niveli i integrimit shoqëror i arritur.
Nga ky këndvështrim, vendimi i Gjykatës Administrative Rajonale të Emilia-Romanjës përfaqëson një pikë referimi të qartë mbi gjendjen aktuale të së drejtës, duke u ofruar operatorëve juridikë një kuadër të saktë të kufijve brenda të cilëve mund të thirret me dobi vlerësimi diskrecional i administratës dhe, njëkohësisht, duke identifikuar rastet në të cilat një vlerësim i tillë përjashtohet ligjërisht.
Podcast-e të lidhura me vendimin
Avv. Fabio Loscerbo
Nessun commento:
Posta un commento