Bashkimi familjar mbetet një nga mjetet më të rëndësishme për të garantuar jetën familjare të shtetasve të huaj që jetojnë rregullisht në Itali. Në vitin 2026, megjithatë, procedura duhet të përgatitet me më shumë kujdes se më parë: rregulli i qëndrimit ligjor prej dy vitesh, kontrolli më i rreptë i banesës dhe afati 150-ditor për nulla osta kanë ndryshuar në mënyrë konkrete mënyrën se si duhet planifikuar kërkesa.
Kush mund të kërkojë bashkim familjar?
Në përgjithësi, shtetasi i huaj që qëndron rregullisht në Itali me një leje që lejon bashkimin familjar mund të kërkojë ardhjen e bashkëshortit ose partnerit në bashkim civil, të fëmijëve të mitur, të fëmijëve madhorë në varësi kur, për arsye objektive shëndetësore, nuk mund të sigurojnë nevojat e tyre thelbësore, si edhe të prindërve në varësi në kushtet e parashikuara nga neni 29 i Testo Unico Immigrazione.
Nuk lejohet, si rregull, bashkimi me vëllezër ose motra. Për prindërit mbi 65 vjeç kërkohen gjithashtu garanci të posaçme për mbulimin shëndetësor sipas kushteve të parashikuara nga ligji.
Rregulli i dy viteve të qëndrimit ligjor
Një nga ndryshimet më të rëndësishme është detyrimi, në shumë raste, që kërkuesi të ketë maturuar të paktën dy vite qëndrim ligjor dhe të pandërprerë në Itali përpara paraqitjes së kërkesës për bashkim familjar.
Ky kusht nuk zbatohet në të njëjtën mënyrë për të gjitha rastet. Sipas kuadrit të përditësuar normativ dhe sqarimeve institucionale, ai nuk kërkohet për përfituesit e mbrojtjes ndërkombëtare dhe nuk zbatohet në rastin e bashkimit me një fëmijë të mitur. Gjithashtu, për kategoritë e rregulluara nga legjislacioni evropian, si mbajtësit e Kartës Blu të BE-së dhe punonjësit ICT, zbatohen rregulla të posaçme.
Prandaj është e rëndësishme të mos merret si e mirëqenë që mjafton vetëm të kesh një leje qëndrimi të vlefshme: duhet verifikuar edhe sa kohë qëndrimi ligjor është maturuar dhe nëse rasti konkret hyn në një nga përjashtimet.
Të ardhurat minimale: si llogariten në vitin 2026
Kërkuesi duhet të provojë, përveç rasteve të përjashtuara nga ligji, se disponon të ardhura vjetore të mjaftueshme. Pragu lidhet me shumën vjetore të assegno sociale dhe rritet me gjysmën e kësaj shume për çdo familjar që kërkohet të bashkohet.
Për vitin 2026, assegno sociale është 546,24 euro në muaj për 13 muaj, pra 7.101,12 euro në vit. Duke zbatuar formulën ligjore, si orientim, për një familjar pragu është rreth 10.651,68 euro në vit; për dy familjarë rreth 14.202,24 euro; për tre familjarë rreth 17.752,80 euro.
Duhet mbajtur parasysh se ligji parashikon rregulla të veçanta në disa raste, për shembull kur kërkohet bashkimi i dy ose më shumë fëmijëve nën 14 vjeç. Për këtë arsye, përpara paraqitjes së kërkesës është e këshillueshme të bëhet një kontroll i saktë i të ardhurave të deklaruara dhe i përbërjes së familjes.
Banesa: kontroll më i rreptë i përshtatshmërisë
Një tjetër element që sot kërkon vëmendje të veçantë është banesa. Nuk mjafton vetëm të tregohet se ekziston një apartament: duhet të provohet se ai respekton kushtet higjieno-sanitare dhe parametrat e sipërfaqes në raport me numrin e personave që do të banojnë aty.
Parametrat e referencës parashikojnë, në përgjithësi, 14 metra katrorë për një banor, 28 për dy, 42 për tre dhe 56 për katër, me shtim prej 10 metrash katrorë për çdo banor pasues. Për banesat me një dhomë të vetme zbatohen kufij të veçantë. Certifikata e përshtatshmërisë së banesës mbetet, për këtë arsye, një dokument qendror i procedurës.
Problemet më të shpeshta lindin kur në banesë rezultojnë të regjistruar ose faktikisht të pranishëm më shumë persona se sa lejon sipërfaqja. Kjo çështje duhet verifikuar përpara depozitimit, sepse një dokumentacion i paplotë ose një banesë që nuk përputhet me parametrat mund të zgjasë ndjeshëm procedurën ose të çojë në refuzim.
Sa kohë ka Prefektura për nulla osta?
Afati ligjor për lëshimin e nulla osta për bashkim familjar është tani 150 ditë nga paraqitja e kërkesës. Afati i mëparshëm ishte 90 ditë. Kjo do të thotë se familjet duhet të planifikojnë procedurën duke marrë parasysh një kohë administrative më të gjatë.
Pasi lëshohet nulla osta, ai transmetohet në mënyrë telematike te zyra konsullore italiane kompetente dhe duhet të përdoret për kërkesën e vizës brenda gjashtë muajve. Për vizën familjare, pasi paraqitet kërkesa me dokumentacionin përkatës, ligji parashikon një vendim brenda 30 ditëve, veçanërisht pas verifikimit të dokumenteve që provojnë lidhjen familjare.
Dokumentet e gjendjes civile duhet të jenë të rregullta
Certifikata e martesës, certifikatat e lindjes dhe dokumentet e tjera që provojnë lidhjen familjare duhet të paraqiten sipas rregullave të legalizimit ose apostilimit dhe përkthimit, në varësi të shtetit që i ka lëshuar dhe marrëveshjeve ndërkombëtare të zbatueshme.
Për shtetasit shqiptarë kjo fazë është veçanërisht e rëndësishme, sepse një dokument formalish i papërshtatshëm mund të bllokojë fazën konsullore edhe kur nulla osta është lëshuar në Itali. Duhet kontrolluar që dokumentet e gjendjes civile të jenë të përditësuara, të sakta dhe të përdorshme pranë autoriteteve italiane.
Po nëse kërkesa refuzohet?
Një refuzim i nulla osta nuk është domosdoshmërisht fundi i procedurës. Kundër vendimit mund të paraqitet rekurs në Gjykatën e zakonshme kompetente në bazë të vendbanimit të kërkuesit në Itali. Në këtë fushë, gjykata duhet të vlerësojë jo vetëm dokumentet formale, por edhe të drejtën për unitet familjar dhe rrethanat konkrete të familjes.
Për këtë arsye, nëse Prefektura kërkon integrime dokumentare, është e rëndësishme të përgjigjeni brenda afatit dhe në mënyrë të plotë. Nëse ndërkohë ndryshojnë të ardhurat, kontrata e punës, banesa ose përbërja familjare, këto ndryshime mund të kenë rëndësi vendimtare për rezultatin e procedurës.
Një procedurë që duhet përgatitur përpara, jo pasi lind problemi
Bashkimi familjar vazhdon të jetë një e drejtë themelore, por rregullat aktuale kërkojnë një përgatitje më të saktë. Dy vitet e qëndrimit ligjor, të ardhurat e mjaftueshme, përshtatshmëria e banesës dhe korrektësia e dokumenteve të gjendjes civile duhet të verifikohen përpara paraqitjes së kërkesës. Një kontroll i bërë në fillim shmang muaj pritjeje të kota dhe zvogëlon rrezikun që procedura të ndalet për mangësi që mund të ishin korrigjuar më herët.
Avv. Fabio Loscerbo
Avvocato Cassazionista
Iscritto nel Registro dei rappresentanti di interessi della Camera dei deputati in materia di Immigrazione
Lobbista registrato presso il Registro per la Trasparenza dell’UE n. 280782895721-36 in materia di Migrazione e Asilo
ORCID: 0009-0004-7030-0428
Nessun commento:
Posta un commento