Një leje qëndrimi për punë sezonale mund të shndërrohet në leje për punë të zakonshme me afat të caktuar ose të pacaktuar, pa pritur kuotat e Decreto Flussi dhe pa “click day”. Megjithatë, një vendim i fundit i gjykatës administrative ka rikthyer në qendër një çështje vendimtare: kërkesa duhet paraqitur pa pritur skadimin e lejes sezonale.
Konvertimi është tashmë jashtë kuotave
Pas ndryshimeve të sjella nga dekreti ligjor nr. 145/2024, konvertimi i lejes së qëndrimit për punë sezonale në leje për punë të varur jo sezonale nuk varet më nga kuotat vjetore të Decreto Flussi. Kjo do të thotë se kërkesa mund të paraqitet gjatë gjithë vitit, pa kufi numerik dhe pa pritur një ditë të posaçme për dërgimin e aplikimit.
Rregulli bazë mbetet ai i nenit 24, paragrafi 10, të dekretit legjislativ nr. 286/1998. Punëtori duhet të ketë kryer rregullisht punë sezonale në Itali për të paktën tre muaj dhe duhet të ketë një ofertë reale për punë të varur jo sezonale, me kontratë me afat të caktuar ose të pacaktuar. Për sektorin bujqësor, udhëzimet administrative marrin si referencë të paktën 13 ditë pune në muaj për tre muaj, pra gjithsej 39 ditë të mbuluara nga kontributet.
Kërkesa bëhet online
Aplikimi për konvertim paraqitet në mënyrë telematike përmes portalit të shërbimeve të Ministrisë së Brendshme, në seksionin e Sportello Unico per l’Immigrazione, duke zgjedhur procedurën për konvertimet jashtë kuotave. Për akses nevojitet identitet digjital SPID ose CIE. Fakti që procedura është jashtë kuotave nuk do të thotë se mungojnë kontrollet: administrata verifikon punën sezonale të kryer, kontributet, ekzistencën e raportit të ri të punës dhe kushtet e tjera të parashikuara nga ligji.
Pika më delikate: skadenca e lejes sezonale
Për disa vite ka ekzistuar një debat mbi mundësinë e konvertimit edhe pasi leja sezonale kishte skaduar. Udhëzimet administrative kishin vënë në dukje se neni 24, paragrafi 10, nuk parashikon shprehimisht një afat prekluziv dhe nuk thotë në mënyrë të qartë se leja duhet të jetë ende e vlefshme në ditën e aplikimit.
Por TAR Lombardia, Brescia, me vendimin nr. 701 të 20 majit 2026, ka mbajtur një qëndrim më të rreptë. Sipas gjykatës, kërkesa për konvertim duhet të paraqitet brenda skadencës së lejes që kërkohet të konvertohet, sepse vetë koncepti i “konvertimit” presupozon ekzistencën e një titulli qëndrimi ende në fuqi. Gjykata ka shtuar se, në rastin më të favorshëm, mund të merret në konsideratë një kërkesë e paraqitur brenda 60 ditëve pas skadencës, duke iu referuar logjikës së afatit të përdorur për rinovimet.
Për këtë arsye, edhe nëse ekzistojnë interpretime më elastike, zgjidhja juridikisht më e sigurt është e qartë: kërkesa duhet përgatitur dhe dërguar para skadimit të lejes sezonale. Të pritet skadenca do të thotë të krijohet një rrezik i panevojshëm dhe, në rast refuzimi, të zhvendoset çështja nga procedura administrative te një konflikt gjyqësor.
A mund të punohet ndërkohë?
Po. Ministria e Punës, me qarkoren nr. 10 të 5 majit 2025, ka sqaruar se punëtori që ka paraqitur rregullisht kërkesën për konvertim mund të fillojë edhe aktivitetin jo sezonal gjatë pritjes së vendimit. Duhet të jetë lëshuar vërtetimi që provon paraqitjen e kërkesës dhe, në rast pune të varur, duhet të jetë dërguar paraprakisht komunikimi telematik UNILAV. Për punën shtëpiake kërkohet komunikimi përkatës në INPS.
Çfarë duhet kontrolluar në praktikë
Përpara paraqitjes së kërkesës është e rëndësishme të verifikohen së bashku data e skadimit të lejes, kohëzgjatja reale e punës sezonale, kontributet e paguara, dokumentet e punëdhënësit dhe kushtet e ofertës së re të punës. Konvertimi jashtë kuotave është një instrument shumë më i favorshëm se në të kaluarën, por nuk duhet ngatërruar me një procedurë automatike.
Për një punëtor shqiptar që ka hyrë rregullisht në Itali për punë sezonale, kjo mund të jetë rruga për të kaluar në një qëndrim më të qëndrueshëm dhe në një raport pune jo sezonal. Pikërisht për këtë arsye, koha e paraqitjes së kërkesës është po aq e rëndësishme sa edhe ekzistenca e kontratës së re.
Avv. Fabio Loscerbo
Avvocato Cassazionista
Iscritto nel Registro dei rappresentanti di interessi della Camera dei deputati in materia di Immigrazione
Registro per la Trasparenza dell’Unione europea n. 280782895721-36 in materia di Migrazione e Asilo
ORCID 0009-0004-7030-0428
Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.
Nessun commento:
Posta un commento